Skip to main content

වසර 10,000ක් පැරණි දින දර්ශනයක් හමුවෙයි! ලොව පැරණිම කැලැන්ඩරය මෙයද?

පුරාවිද්‍යාඥයන් විසින් සොයා ගෙන තියෙනවා ලෝකයේ මෙතෙක් හමුවුණු පැරණිම කැලැන්ඩරය, එක්සත් රාජධානියේ ස්කොට්ලන්තයෙන්.

එහි ඇබර්ඞීන්ෂයර් පාළු බිමකින් තමයි, මේ ඉපැරණි කැලැන්ඩරය හමු වී තියෙන්නෙ. එහි එකෙල්ලට පොළොවේ සැකසූ වළවල් 12කින් සඳේ කලාවන් දැක්වෙන බවත්, ඒ අනුව වසරක කාලයක් තුළ චන්ද්‍ර මාස ගණනය කළ හැකි බවත් ඒවා හඳුනා ගත් පුරාවිද්‍යාඥයන් අර්ථ දක්වනවා.

මේ පුරාවිද්‍යා පර්යේෂක කණ්ඩායම බර්මින්හැම් විශ්ව විද්‍යාලයට අයත් පිරිසක්. මේ ස්මාරක වළවල් වසර 10,000ක් පැරණි යැයි ඔවුන් විසින් හඳුනා ගෙන තියෙනවා. ඒ අනුව ලෝකයේ මෙතෙක් හඳුනා ගෙන ඇති වසර 5,000ක් පැරණි කැලැන්ඩරයට වඩා මෙය දෙගුණයකින් පැරණි යැයි ඔවුන් විසින් තහවුරු කර ගෙන තියෙනවා.

 
බර්මින්හැම් විශ්ව විද්‍යාලයේ පුරාවිද්‍යා පර්යේෂක කණ්ඩායමක් විසින් සොයා ගෙන ඇති වසර 10,000කට පෙර පැවතියේ යැයි සැලකෙන ලොව පැරණිම කැලැන්ඩරයට අයත් පුරාවිද්‍යා සලකුණු පිහිටි ස්ථානයයි. එහි වළවල් සකසා ඇති ආකාරය ඇතුළෙහි දක්වා තියෙනවා. වසරකට අයත් චන්ද්‍ර මාසත් සඳේ කලාවන් පිහිටන ආකාරයත් ඒවායින් ගණනය කළ හැකි යැයි කියැවෙනවා.

ලොව මුලින් ම හමු වූ පැරණිතම කාලය මනින මෙවලම සොයා ගෙන ඇත්තේ මිසොපොටේමියාවෙන්. එය වසර 5,000ක් පමණ පැරණි යැයි හඳුනා ගෙන තියෙනවා.

පසුගියදා සොයා ගත් කාලමාන ක‍්‍රමය ක්රේතීස් මාලිගය (Crathes Castle) අසල පිහිටි එකක්. එහි වළවල් තනා ඇති ආකාරය අනුව එය චන්ද්‍ර මාස ක‍්‍රමයේ දින දර්ශනයක් ලෙසයි, ඔවුන් සලකන්නේ. ඒවා වසර දහස් ගණනක් පැරණි යැයි ඒ විශේෂඥයන් කියනවා.

වොරන් ෆිල්ඞ්හී ඇති මීසොලිතික (මධ්‍යම ශිලා යුගයට අයත්) ස්මාරකය නිර්මාණය කරන්නට ඇත්තේ අතීතයේ විසූ ආහාර රැස්කරන දඩයක්කාර කණ්ඩායම් විසින් වසර 10,000කට පමණ ඉහත දී යැයි කියැවෙනවා.

ඒවායේ කැණීම් කරන ලද්දේ 2004 හා 2006 වසරවල දී වුනත් විශ්ලේෂණය කර ඇත්තේ මේ මෑතදීයි. ඒ බර්මින්හැම් විශ්ව විද්‍යාලයේ පර්යේෂකයන් පිරිසක් විසින්.

මෙම ව්‍යාපෘතියෙහි නායකත්වය දැරුවේ බර්මින්හැම් විශ්ව විද්‍යාලයේ භූමි දර්ශන පුරාවිද්‍යාව පිළිබඳ මහාචාර්ය වින්ස් ගැෆිනි විසින්.

 
ඇබර්ඞීන්ෂයර්හී ක්රේතීස්වල වොරන් ෆීල්ඞ් බිමෙහි ලූනා කැලැන්ඩර වළවල් අතරින් එක් වළක ගිනි ගොඩක් ගසා ඇති අන්දම බර්මින්හැම් විශ්ව විද්‍යාලයේ සිත්තරකු විසින් සිත්තමට නගා ඇත්තේ මෙසේයි.

මහාචාර්ය වින්ස් ගැෆිනි පවසන්නේ මෙහෙම දෙයක්: ‘මෙහි ඇති පුරාවිද්‍යාත්මක සාක්කිවලින් පෙනී යන්නේ ආදි යුගයේ ස්කොට්ලන්තයේ විසූ ආහාර රැුස් කරන දඩයක්කාර මානවයන්ට අවශ්‍යතාවක් වගේ ම, වසර ගණනාවක් තුළ කාලය ගෙවෙන ආකාරය දැන ගැනීමට හැකි බුද්ධියක් තිබුණා. ඔවුන් ලූනා වසරක් තුළ ඍතු වෙනස් වෙන ආකාරය ගැන විමසීම් කළා. මේවා සිදු වී ඇත්තේ මෙතෙක් පිළිගෙන තිබූ සාමාන්‍ය කැලැන්ඩරය සොයා ගන්නටත් තවත් වසර 5,000කටත් පෙරයි.’

‘මේ භූමි සලකුණුවලින් පැහැදිලි වෙනවා ඔවුන් කාලය මැනීම සඳහා මේ ඉදිකිරීම් කළ බව. ඒ සමගම ඔවුන්ගේ ඉතිහාසය පිළිබඳ මෙතෙක් හෙළි නොවූ කරුණුත් හෙළි වනවා.’ ඔහු කියනවා.

 
බර්මින්හැම් මහාචාර්ය වින්ස් ගැෆිනි පසුපසින් ඇත්තේ වසර 10,000ක් පැරණි යැයි ඔහු පවසන ලූනාවළවල්වල කැණීම්.

සාන්ත ඇන්ඩෲ විශ්ව විද්‍යාලයේ ආචාර්ය රිචඞ් බේට්ස් මේ ව්‍යාපෘතියට සම්බන්ධ වූ තවත් විද්වතෙක්. ඔහු කියන්නේ ආදි මධ්‍ය ශිලා යුගයේ හෙවත් මීසෝලිතික යුගයේ ස්කොට්ලන්තයේ විසූ ජනතාව වඩාත් දියුණු ශිෂ්ඨාචාරයකට අයත් බව මේ සොයා ගැනීම්වලින් තහවුරු වන බවයි.

‘මේ යුරෝපයේ මෙතෙක් හමු වූ පැරණිම දින දසුන විය හැකියි. කාලය මැනීම සඳහා මීට වඩා පැරණි උපක‍්‍රමයක් බි‍්‍රතාන්‍යයෙන්වත් යුරෝපයේ වෙනත් ස්ථානයකින්වත් හමුවී නැහැ. වොරන් ෆීල්ඞ්හි මෙය ඉදි කළාට පසු තවත් වසර 7,000ක් පමණ යන තෙක් මෙවැන්නක් මේ ප‍්‍රදේශයේ ඉදි කළ බවට සාක්කි හමු වෙලා නැහැ.’ ඔහු පවසනවා.

මේ වළවල් සහිත බිම මුලින්ම සොයා ගනු ලැබුවේ මේ කුඹුරුවල අසාමාන්‍ය වළලූ වගයක සලකුණු ඇතැයි ගුවනින් කළ විමර්ශනයක ප‍්‍රතිඵලයක් වශයෙනුයි. ස්කොට්ලන්තයේ පුරාණ හා ඓතිහාසික ස්මාරක පිළිබඳ රාජකීය කොමිසම මගින් තමයි, මෙම විමර්ශනය සංවිධානය කෙරුණේ.

මේ බිම අයත් වන්නේ ස්කොට්ලන්තයේ ක්රේතීස් මාලිගය ඇතුළු වතුයාය පාලනය කරන ජාතික පදනමටයි. මෙහි කැණීම් කටයුතු සිදු කෙරුණේ එම පදනම හා මරේ පුරාවිද්‍යා සේවා ආයතනය එක්වයි.

නැගෙනහිර ස්කොට්ලන්තයේ පුරාවිද්‍යා කටයුතු භාර ආචාර්ය ෂනොන් ෆ්රේසර් කියන්නේ, ‘මෙය සුවිශේෂ සොයා ගැනීමක්. බි‍්‍රතාන්‍යය තුළ තවත් මෙවැනි පෞරාණික ස්මාරකයක් ඇත්තේ නැහැ.’ කියායි.

‘අපේ කැණීම්වලින් හෙළි වුණා, වසර 10,000කට පෙර මෙහි විසූ ජනතාවගේ සංස්කෘතිය කෙබඳුද කියා. මේ අලූත්ම සොයා ගැනීම නිසා මෙහි විසූ ආදිමයන් තුළ පැවති දැනීමේ ස්වභාවයන් අපට තේරුම් ගත හැකියි. ඔවුන් කාලය හා ආකශ වස්තූන් පිළිබඳව කටයුතු කළ ආකාරය වටහා ගන්නත් අපට මෙයින් ඉඩ සැලසෙනවා.’ ඔහු .වදුරටත් කියනවා.

මේ පර්යේෂණය පිළිබඳ විද්‍යාත්මක වාර්තාව අන්තර්ජාල පුරාවිද්‍යාව (Internet Archaeology) නම් අන්තර්ජාල ජර්නලයේ ප‍්‍රකාශයට පත් කර තියෙනවා.

මායා කැලැන්ඩරයක් යළිත් සොයා ගනියි!

 
තවත් මායා කැලැන්ඩරයක් මෑතකදී සොයා ගනු ලැබුවා, ගෝතමාලාව අසල පුරා විදු බිමකින්.

පවුරක සටහන් කෙරුණු ගණනය කිරීම් රැුසක් ඊට අයත් වෙනවා. එය මායා කැලැන්ඩරයක් ලෙසයි පුරාවිද්‍යාඥයන් විසින් හඳුනා ගෙන තියෙන්නෙ.

එහි ඇඳ තිබුණේ කළු නිල ඇඳුමක් ඇඳි මිනිසුන් පෙළක්. එහි වූ තාරකා විද්‍යාත්මක ගණනය කිරීම් සම්පූර්ණයෙන් ම තේරුම් අරන් තිබුණේ නැහැ.

ඇමරිකාවේ බොස්ටන් විශ්ව විද්‍යාලයේ පුරාවිද්‍යාඥයන් ඒ දින වකවානු තවත් වසර 7000ක් ඉදිරියට ඇදී යන බව. ඒ නිසා ම මායා කැලැන්ඩරයෙන් 2012 ලෝකාවසානයක් දැක්වෙන කතාව බොරුවක් බව හෙළි වෙනවා.

Comments

Popular posts from this blog

ලෝකයේ වටිනාම මුද්දරය වෙන්දේසියට! දැනට ඇත්තේ ලෝකෙටම එකයි!

මුද්දර එකතු කිරීම (Philately) විනෝදාංශයක් වගේම හොඳ ආදායම් මාර්ගයක්. පුංචි වුණාට තැපැල් මුද්දරයක් කියන්නේ රටක ඉතිහාසය කියාපාන කැඩපතක්. රටකින් රටකට හොඳ හිත පතුරුවමින් යන සංස්කෘතික තානාපතිවරයෙක්!

ඒ වගේ පැරණි තැපැල් මුද්දරයක් එහි මුහුණත සඳහන් වටිනාකමට හුඟක් වැඩිවෙන වෙලාවල් තියෙනවා. එහෙම වෙන්නේ ඒවායේ ඇති දුලබකම නිසයි.

ඒ වගේ 1873 දී ලිපිගොනු ගොඩක් අස්සේ තිබී හමුවුණු පාවිච්චි කළ ශත එකේ තැපැල් මුද්දරයක් පසුව වෙළෙඳ පොළේ දී සිලිං හයකට විකුණුණා. බි‍්‍රතාන්‍ය ගයානාව (British Guiana) විසින් නිකුත් කළ ශත එකේ දම්පාට තැපැල් මුද්දරය (1c Magenta stamp) දැන් යළිත් වෙන්දේසිය සඳහා වෙළෙඳපොළට ඇවිත්. අද, වසර 141කට පසු, එයට මුද්දර වෙන්දේසියේ දී ඇමරිකන් ඩොලර් මිලියන 20ක මුදලක් ලැබේවි යැයි විශ්වාස කරනවා.

මෑතදී ‘ලොව වඩාත් වටිනාම මුද්දරය’ ලෙස හඳුන්වනු ලැබූ මේ පැති අටේ හැඩැති තැපැල් මුද්දරය 2014 ජූනි මාසයේ 17 වැනිදා ඇමරිකාවේ නිව්යෝක්හිදී ප‍්‍රසිද්ධ වෙන්දේසියේ විකිණීමට නියමිතයි.

මෙය දැනට ලෝකයේ සුරක්ෂිතව ඉතිරි වී ඇති මේ වර්ගයේ එකම මුද්දරය ලෙස සැලකෙනවා. මෙය නිකුත් කරන ලද්දේ 1856දියි. බි‍්‍රතාන්‍ය ගයානාවේ තැපැල් මහතා…

MH370 මැලේසියානු ගුවන්යාන අබිරහස! ලෝකයේ අබිරහස් ලෙස අතුරුදන් වුණු ගුවන්යානා 10 මෙන්න!

පසුගිය සතියේ (මාර්තු 8 වැනිදා) අතුරුදන් වූ පිසැරි අංක එම්එච්370 මැලේසියානු මගී ගුවන්යානයට වූ දේ තවමත් අබිරහසක්. රටවල් 10 ගුවන්යානා, නැව්, චන්ද්‍රිකා රැසක් මේ අබිරහස විසඳන්න තවමත් වෙහෙසෙනවා.

ඒත් මෙය දැනටමත් නොවිසඳෙන අබිරහසක් පත් වෙන ලකුණු පහළ වෙලා!

නස්රුදින්ගේ වේළීමේ රහස! අලුත්ම නස්රුදින් කතාවක්!

නස්රුදින්ගේ පොහොසත් මිතුරෙක් ඔහුට කතා කළා, ඒ මිතුරාත් ඔහුගේ පිරිසත් එක්ක දින කීපයක් තිස්සේ දඩයමේ යන්න. මුල් ම දවසේ ඔවුන් නස්රුදින්ට දුන්නෙ බොහොම හෙමින් යන අස්සයෙක්. දඩයමට යන්න පටන් අරන් වැඩි වේලාවක් ගියේ නෑ, හෙමින් ගිය අස්සයා නිසා නස්රුදින් හුඟක් පහුවුණා. නස්රුදින්ව පහු කරලා දාලා අනෙක් පිරිස ඈතට දඩයමේ ගියා.

ලොව පළමු සෙල් ෆෝනය මේකද? වසර 75ක් පැරණි පින්තූරයේ රහස හෙළි වෙයිද?

බලන්න මේ තරුණිය ජංගම දුරකතනයක් කනේ තියා ගෙන පාර දිගේ කතා කර කර යනවා! අද නම් මේ වගේ දසුනක් ගමක පාරක වුනත් ඔබ දැක ඇතුවාට සැකයක් නැහැ. ඒත් මේ දර්ශනය කැමරාවට නඟා ඇත්තේ මීට අවුරුදු 75කට පෙරයි!

1938 දී ඇමෙරිකාවේ වීදියක ගමන් කළ මේ යුවතියගේ අතට වර්තමානයේ අප පාවිච්චි කරනා තාලේ සෙල් ෆෝනයක් (ජංගම දුරකතනයක්) ආවෙ කොහොමද?

ඒ කාලයේ මේ වගේ දෙයක් නිපදවීම තියා මෙවැන්නක් ගැන හිතලවත් නොතිබුණා නම් මෙම දර්ශනය චිත‍්‍රපටයකට ගත් නිර්මාණයක්ද? සමහර අය කීවේ චිත‍්‍රපටය තුළින් අනාගතය දැකීමක් ලෙස මෙම දසුන සලකන්න පුළුවන් කියලයි. අනාගතය පරිකල්පනය කළ අවස්ථා චිත‍්‍රපටවල ඕනෑ තරම් තිබුණා. මේ වගේ

මේ රූප පෙළ මේ වන විට යූටියුබ් (YouTube) එක හරහා ලක්ෂ තුනකට වැඩි වාර ගණනක් සංසරණය වෙලා තියෙනවා. වර්ණ චිත‍්‍රපට එන්නට පෙරාතුව කළු සුදු ක‍්‍රමයට කැමරාවට නගන ලද මෙහි රහස පසුගිය දා හෙළි වුණා. මෙම තරුණිය තමාගේ මීමිත්තණිය යැයි යුටියුබ් ග‍්‍රාහකයෙක් හෙළි කළා.

අනාගතයට යාමක් ද? මෙහි දැක්වෙන්නේ ඇමරිකාවේ ඩුපොන්ට් ආයතනයෙන් පිට වී යන තරුණ සේවිකාවන් පිරිසක්. එයින් එක් තරුණියක් අතේ ඇති ජංගම දුරකතනයකින් කතා කරමින් යනවා ඔබට පෙනෙනවා ඇති. වසර 75කට ප…

දියණිය උපන් මොහොතේ පියා ගත් පින්තූරය අන්තර් ජාලය කළඹයි! වෛද්‍යවරයාගේ අතේ එල්ලී එළියට ආ ළදැරිය මෙන්න!

ජීවිතයේ විස්මිත මොහොතවල් ඡායාරූපයට නැඟීම වාසනාවත් එක්ක සිදු වන දෙයක්. එහෙම වාසනාවක් ලද මාපිය යුවලක් තමන් ගත් ජීවිතයේ අමතක නොවන පින්තූරය ‘මුහුණු පොතේ’ පළ කළා. මොහොතකින් එය අන්තර්ජාලය පුරා ‘කුණාටුවක්’ මෙන් හඹා ගියා.

මෙලොව එළිය දකින්න මොහොතකට පෙර පුංචි නෙවායි මව් කුස හිඳිමින් තම උදව්වට ආ වෛද්‍යවරයාගේ ඇඟිල්ලේ එල්ලූන හැටි!

හොල්මන් පින්තූර කතන්දර පෙළක්! මේවා දැකල බය වෙන්න එපා!

රාති‍්‍ර කාලයට අඳුරේ දී ඔබව බියපත් කරන හැම රටකටම, හැම සමාජයකම තියෙනවා. ඇත්තටම හොල්මන් තියෙනවා කියල ඔප්පු කරන්න හොල්මන්වල පින්තූර ගන්න අයත් ඉන්නවා. මේ ඒ විදියට ගත්තු පින්තූර පෙළක්!


අවුරුදු ගානක් තිස්සෙ විවිධ අවස්ථාවලදි ගත්තු පින්තූර තමයි, මේ තියෙන්නේ. මෙහි ඉන්නවා, ඝාතනය කළ වහල් සේවකයන්, රෝහල්වල වධබන්ධනවලට ලක්ව මියගිය රෝගීන්, අතීතයට එක් වූ මුහුදු නැවියන් ආදී නොයෙක් අය. මොවුන්ගේ හොල්මන් කතා අහපු බොහොම දෙනෙක් බියට පත් වුණා. තාමත් අහන අයගේ ඇඟ හිරි වැටෙනවා.

මුල්ම ඇපල් 1 පරිගණකය ලෝක වාර්තාවක් තියයිද? ඇපල් සමාගමේ ආරම්භය හෙළිකරන මෙතෙක් පළ නොවූ ඡායාරූපයක්!

ඇපල් පරිගණකය පටන් ගත් හැටි දැන් දකින කොටත් පුදුම හිතෙනවා. ඒ මුල් ම ඇපල් පරිගණකය අළෙවි කරන්න ගෙනියන්න පෙර පෙට්ටිවල අසුරා ස්ටීව් ජොබ්ස්ගේ නිදන කාමරයේ තැන්පත් කර තිබූ ආකාරය දැක්වෙන ඡායාරූපයක් පසුගිය දා ප‍්‍රථමවරට හෙළිදරවු වුණා.

මේ ඡායාරූපයට නගා තියෙන්නේ 1976 දියි. එතකොට ස්ටීව් ජොබ්ස්ට (Steve Jobs) වයස 21යි. ඔහුගේ මිතුරු ස්ටීව් වොස්නියැක් (Steve Wozniak) සමග එක්ව ඔවුන් දෙදෙනා මේ මුල්ම ඇපල් පරිගණක තැනුවේ ස්ටීව් ජොබ්ස්ගේ මාපියන්ගේ ගෙදර ගරාජයකයි. ඔවුන් ඒ තැනූ මූල් පරිගණක 50 තැන්පත් කරල තිබුණු ආකාරය දැක්වෙන මේ විරල ඡායාරූපය නිකුත් කරනු ලැබුවේ ලබන නොවැම්බර් 16 වැනිදා වෙන්දේසියට තැබෙන දැනට හොඳම තත්වයේ ඇති පැරණි ම ඇපල් පරිගණකය එළි දැක්වීම වෙනුවෙන්.

මෙය දැනට ලෝකයේ ඇති වටිනාම සන්නම ලෙස සැලකෙන ඇපල් පරිගණකයේ ආරම්භක තත්වය තේරුම ගන්නත් හොඳ අවස්ථාවක්. මේ සන්නමෙහි අද වටිනාකම පවුම් බිලියන 60ක්.

ඇපල් පරිගණකයේ ආරම්භය දැක්වෙන මේ කිසිදා එළියට නො පැමිණි ඡායාරූපයක්. ඒ මුල් ම ඇපල් පරිගණකය අළෙවි කරන්න ගෙනියන්න පෙර 1976 දී පෙට්ටිවල අසුරා ස්ටීව් ජොබ්ස්ගේ නිදන කාමරයේ තැන්පත් කර තිබූ ආකාරය දැක්වෙන ඡායාරූපයක් පසුග…

දුර්ලභ ගණයේ සේයා රුවක්! නවසීලන්තයේ ධීවරයකුගේ නවතම ගොදුරක්!

මෙය ලියැවෙන්නේ කලාතුරකින් හමු වන ඡායාරූපයක් ඔබ වෙත ඉදිරිපත් කරන්නයි. අන්තර් ජාලය පුරා මේ වන විටත් වැඩි දෙනකුගේ අවධානය දිනා ගෙන තියෙනවා.

මේ ඡායාරූපයෙන් කියැවෙන්නේ මිනීමරු සුදු මෝරකුගේ ඉරණම දැක්වෙන කතාවක්. පසුගිය සතියෙදි නවසීලන්තයේ මුහුදේදි ගත්තු එකක්.

මහා භූමිකම්පාවකින් පසු පාකිස්ථාන මුහුදෙන් මතු වූ ලෝකයේ අලූත් ම දූපත!

පසුගියදා පාකිස්ථානයේ ප‍්‍රබල භූමිකම්පාවක් ඇති වුණා. 7.8ක් වූ ඒ භූමිකම්පාවෙන් බලූකිස්ථානය අසල මුහුදේ අලූත් දූපතක් මතු වුණා. ලෝකයේ අලූත් ම දූපත එයයි.

සල්සාලා කෝහ් (Zalzala Koh) යනුවෙන් ඒ දූපත නම් කරලා තියෙනවා. දාල්බන්දින්වලට සැතැපම් 145ක් ගිනිකොන දෙසින් හටගත් මේ භූම්කම්පාව නිසා දැන් එය බලන්න සංචාරකයන් වගේම පාකිස්ථාන වැසියන් වැල නොකැඩි එනවා. ඒ දූපතටත් ගොඩ වෙනවා. ගිනිගන්නාසුලූ වායුව, විස දුම් ආදිය ඇති බව අනතුරු හැෙඟව්වත් ඒවා ගනන් නොගෙනයි, ඔවුන් එහි එන්නෙ.

ඒ දූපතේ පිපිරුණු මඩ, වැලි, ගල් මුසු බිම මත මුහුදු සතුන්ගේ මළ සිරුරු, විශේෂයෙන් ම මාළුන් මළකුණු පිරිලා තියෙනවා.

මෙන්න ලෝකයේ අලූත් ම දූපත අහසට පෙනෙන හැටි. මේ මඩ කන්ද මීටර් 15ක් 20ක් විතර උස ඇති. මිනිසුන්ට ඒ මත ඇවිද ගෙන යා හැකි තරමට එහි බිම ඝනකම් කියලයි, කියන්නෙ.

MH370 මැලේසියානු ගුවන්යාන අබිරහස : නියමුවාම යානය බලෙන් ගෙන ගියාද?

2014 මාර්තු 16 වැනිදා

අනතුරට පත් යානයේ නියමුවා වූ සහාරි අහමඞ් ෂා දේශපාලන උමතුවකින් පෙළෙන්නකු ලෙස දැන් සැක කරනවා. එම්එච්370 යානය නියමුවා ලෙස සේවයට වාර්තා කරන්නට පෙර ඔහු මැලේසියාවේ විරුද්ධ පක්ෂ නායකයා වූ අන්වර් ඒබ‍්‍රහම්ට එරෙහිව පැවති නඩු විභාගයට බලන්නට ගිය බවක් ෆෙඩරල් පරීක්ෂක නිලධාරින් කියනවා.