Skip to main content

හඳ ගමන සිහි කරන්න! හඳට යන්න එන්න! නාසා ආයතනය ඔබටත් සංචාරයක් සුදානම් කරලා!

මීට අවුරුදු 43කට ඉස්සර, අද වගේ දවසක, 1969 ජූලි මාසයේ 16 වැනිදා, නීල් ආම්ස්ට්‍රෝං ඇතුළු පිරිස ඇපලෝ 11 යානයෙන් හඳ බලා පිටත් වුණා. ඔහු හඳ මත පා තැබූ ප‍්‍රථම මිනිසා වුණේ ජූලි 21 වැනිදායි. මේ සතියේ ඔබටත් හඳේ සංචාරයක් නාසා ආයතනය විසින් සූදැනම් කර තියෙනවා.

මේ වගේ ගමනක් හැබැහින් යන්න නම් ඔබ අතිශයෙන් ම ධනවත් අයෙක් වෙන්න ඕනෑ. ඒ නිසා මේ සංචාරය ඉතාමත් දුර්ලභ එකක් ලෙසයි සැලකිය හැක්කේ. හඳේ නොපෙනෙන පැත්තටත් ඔබව ගෙනියනවා.

 
මේ හඳ කිසිදාක නුදුටු ලෙසට ඔබට මේ නාසා ආයතනයේ වීඩියෝවෙන් දැක ගත හැකි වේවි.

මේ සමග ඇති සවිස්තරාත්මක වීඩියෝව ඇමරිකාවේ ගොඩාඞ් අභ්‍යවකාශ මධ්‍යස්ථානය නිපදවූවක්. මෙතෙක් කිසිදාක මේ විදියට සඳ දකින්නට ඔබට ලැබුණේ නෑ.

අපට සැතැපුම් 221,000ක් දුරින් පිහිටි හඳෙහි විශේෂයෙන් වැදගත් තැන් මේ වීඩියෝවට හසු කර ගෙන තියෙනවා.

ඒ තැන් කීපයක් මේ රාමුවලින් ඔබට මුලින් දැක ගත්තෑකි. ඊට පස්සේ වීඩියෝව බලන්න. එහි විස්තර කථනය ඇත්තේ ඉංගිරිසියෙන් නිසා මේ සිංහල විස්තරය ඔබට එය තේරුම් ගන්න පහසුවක් වේවි.

 
ආරම්භයේ දී ම ඔබට හඳ මතුපිටෙහි හමුවන දැවැන්ත ආවාටයක්.

 
මේ හඳේ දක්ෂිණ ධ්රුවයේ ඇති එයිට්කන් ද්‍රෝණියයි (Aitken basin) මේ. සෞරග‍්‍රහ මණ්ඩලයේ දැනට හමුවී ඇති විශාලතම ආවාටයයි. හඳේ ඇති විශාලතම හා ගැඹුරුතම ආවාටයයි.

 
නාසා කියන්නේ අද ඇති නව මිනුම් ක‍්‍රම නිසා සඳ මතුපිට මෙතෙක් නොදුටු විස්තර මේ ආකාරයෙන් දැක ගත හැකි බවයි. මේ හඳේ කඳුකර ප‍්‍රදේශයක්.

නාසා ආයතනය කියන්නේ ඔවුන් විසින් ලබා ගෙන ඇති අලූත් ම දත්ත අනුව එහි අපට නොපෙනෙන අඳුරු පැත්ත පවා සවිස්තරාත්මක ව දැක ගත හැකියි, කියලයි.

ආරම්භයේ දී ම දැක ගන්න ලැබෙන්නේ සඳෙහි ඇති දැවැන්ත ම ආවාටයයි. ඒ වගේ ම දැක ගන්න පුළුවන්, හඳේ දක්ෂිණ ධ්රුවයේ පිහිටි ෂැකල්ටන් ආවාය. (Shackleton Crater) එයට ඒ නම දීලා තියෙන්නේ පෘථිවියේ දක්ෂිණ ධ්රුවය තරණය කළ ඉංගිරිසි ජාතික අර්නස්ට් ෂැකල්ටන් සිහිවීම පිණිසයි.

තවත් වැදගත් තැනක් තමයි, හඳේ දක්ෂිණ ධ්රුවයේ ඇති එයිට්කන් ද්‍රෝණිය (Aitken basin). ඒක තමයි, අපේ සෞර ග‍්‍රහ මණ්ඩලයේ මෙතෙක් හමු වී ඇති විශාලතම ආවාටය. හඳේ ඇති ගැඹුරුම හා විශාලතම ආවාටයත් එයයි.

හඳේ අඳුරු පැත්ත අපට පොළොවේ සිට දැක ගත නොහැකියි. එම අර්ධගෝලයේ ඇති විශාලතම ආවාටය වූ මෙහි විශ්කම්භය සැතැපුම් 1,600ක්, ගැඹුර සැතැපුම් 8.1ක්.

මේ අඳුරු පැත්තේ බිමෙහි කිසිම ගවේශනයක් මේ වන තෙක් සිදු කර නැහැ.

මේ තවත් වඩාත් වැදගත් තැනක්. ටයිකෝ ආවාටය අසල ප‍්‍රදේශය. ඇමරිකාව 11 වැනි වරට කළ මෙහෙයුම වූ ඇපලෝ 17 සඳ ගමනේ දී ගොඩ බට ස්ථානයයි, මේ. මිනිසුන් රැගෙන ගිය අවසන් සඳ ගමන එයයි.

 
මේ වීඩියෝවේ එන අපට වැදගත් තැනක්. අවසානයට හඳට ගොඩ බට ඇපලෝ 17 යානය බැස්ස තැනයි, මේ.

 
ඇපලෝ 17 මෙහෙයුමේ චන්ද්‍ර යානය ගොඩ බට ටෝරස් ලිට්රෝ නිම්නයයි, මේ.

 
ඔරියන්ටල් ද්‍රෝණියේ පිහිටීම දැක්වෙන රූප රාමුවක්.

 
හඳේ දක්ෂිණ ධ්රුවයේ පිහිටි ෂැකල්ටන් ආවාටය. (Shackleton Crater) එයට ඒ නම දීලා තියෙන්නේ පෘථිවියේ දක්ෂිණ ධ්රුවය තරණය කළ ඉංගිරිසි ජාතික අර්නස්ට් ෂැකල්ටන් සිහිවීම පිණිසයි.

නාසා ආයතනයේ වීඩියෝවෙන් ඔබට දැක ගන්න පුළුවන්, ඇපලෝ 17 හඳ ගමනේ දී මිනිසුන් ගොඩ බට ටෝරස් ලිට්රෝ නිම්නය (Taurus Littrow Valley) එහි චන්ද්‍ර යානය ගොඩ බට තැන සඳෙහි පැද වූ රෝවරය, සඳගාමීන් එහි ගමන් කරමින් තැබූ සලකුණු ආදිය දැක ගන්න පුළුවන්.

නාසා ආයතනය ‘යූ ටියුබ්’ එකට මේ වීඩියෝව නිකුත් කරමින් මෙහෙම කියනවා: ”මිනිස් ඉතිහාසය පුරා සඳ නොවෙනස්ව පැවතියත් පසුගිය කාලය තුළ අපට ඒ ගැන බොහෝ දේ තේරුම් ගන්න හැකි වුණා. අනාදිමත් කාලයකට පෙර එය බිහි වූ හැටි, පරිණාමය වූ හැටි තේරුම් ගන්න අපට හැකි වුණා.

”අලූත් මිනුම් ක‍්‍රම හා ලැබුණු දත්ත අනුව අපට දැන් එහි මතුපිට මෙතෙක් නොදුටු ආකරයට ස්විස්තරාත්මක ව දැක ගන්න පුළුවන්. මේ අලූත් දැනුමත් සමග හඳත් ඒ වගේ ම අපේ සෞග‍්‍රහ මණ්ඩලයේ ඇති අනෙක් පාෂාණමය ග‍්‍රහයනුත් දැන් අප දකින ආකාරයට පත් වූ හැටි තේරුම් ගන්න අපට හැකි වුණා. හඳේ මෙතෙක් නොදුටු සිත්කළු තැන් නරඹා හඳ ගැන තවදුරටත් ඉගෙන ගන්න.”

 
ටයිකෝ ආවාටය (Tycho Crater) අසල ප‍්‍රදේශය.

 
හඳේ අඳුරු පැත්තේ ඇති ජැක්සන් ආවාටය (Jackson Crater) පොළොවේ සිට බලන විට මේ පැත්ත පෙනෙන්නේ නැත.

 
මේ තවත් ගැඹුරු හා අඳුරු ආවාටයක්.

 
ඇරිස්ටාකුස් සානුව (Aristarchus Plateau)

 
නාසා ආයතනය කියන්නේ මේ වීඩියෝවෙන් හඳ ගැන බොහෝ දේ ඉගෙන ගත හැකි බවයි. මේ රූප රමුව කොම්ප්ටන් බෙල්කොවිච් (Compton-Belkovich) ආවාටයේයි.

 
මේ අලූත් ම රූප රාමුවෙන් දැක්වෙන්නේ හඳේ අඳුරු පැත්තේ පිහිටි සියල්කොවුස්කි (Tsiolkovsky) ආවාටයයි.

 
මේ තරම් පැහැදිලි රූප මීට කලින් දැක ගන්න ලැබුණේ නැහැ.

 
නාසා ආයතනය කියන්නේ, ”මිනිස් ඉතිහාසය පුරා සඳ නොවෙනස්ව පැවතියත් පසුගිය කාලය තුළ අපට ඒ ගැන බොහෝ දේ තේරුම් ගන්න හැකි වුණා.’ කියලයි.

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

ලෝකයේ වටිනාම මුද්දරය වෙන්දේසියට! දැනට ඇත්තේ ලෝකෙටම එකයි!

මුද්දර එකතු කිරීම (Philately) විනෝදාංශයක් වගේම හොඳ ආදායම් මාර්ගයක්. පුංචි වුණාට තැපැල් මුද්දරයක් කියන්නේ රටක ඉතිහාසය කියාපාන කැඩපතක්. රටකින් රටකට හොඳ හිත පතුරුවමින් යන සංස්කෘතික තානාපතිවරයෙක්!

ඒ වගේ පැරණි තැපැල් මුද්දරයක් එහි මුහුණත සඳහන් වටිනාකමට හුඟක් වැඩිවෙන වෙලාවල් තියෙනවා. එහෙම වෙන්නේ ඒවායේ ඇති දුලබකම නිසයි.

ඒ වගේ 1873 දී ලිපිගොනු ගොඩක් අස්සේ තිබී හමුවුණු පාවිච්චි කළ ශත එකේ තැපැල් මුද්දරයක් පසුව වෙළෙඳ පොළේ දී සිලිං හයකට විකුණුණා. බි‍්‍රතාන්‍ය ගයානාව (British Guiana) විසින් නිකුත් කළ ශත එකේ දම්පාට තැපැල් මුද්දරය (1c Magenta stamp) දැන් යළිත් වෙන්දේසිය සඳහා වෙළෙඳපොළට ඇවිත්. අද, වසර 141කට පසු, එයට මුද්දර වෙන්දේසියේ දී ඇමරිකන් ඩොලර් මිලියන 20ක මුදලක් ලැබේවි යැයි විශ්වාස කරනවා.

මෑතදී ‘ලොව වඩාත් වටිනාම මුද්දරය’ ලෙස හඳුන්වනු ලැබූ මේ පැති අටේ හැඩැති තැපැල් මුද්දරය 2014 ජූනි මාසයේ 17 වැනිදා ඇමරිකාවේ නිව්යෝක්හිදී ප‍්‍රසිද්ධ වෙන්දේසියේ විකිණීමට නියමිතයි.

මෙය දැනට ලෝකයේ සුරක්ෂිතව ඉතිරි වී ඇති මේ වර්ගයේ එකම මුද්දරය ලෙස සැලකෙනවා. මෙය නිකුත් කරන ලද්දේ 1856දියි. බි‍්‍රතාන්‍ය ගයානාවේ තැපැල් මහතා…

MH370 මැලේසියානු ගුවන්යාන අබිරහස! ලෝකයේ අබිරහස් ලෙස අතුරුදන් වුණු ගුවන්යානා 10 මෙන්න!

පසුගිය සතියේ (මාර්තු 8 වැනිදා) අතුරුදන් වූ පිසැරි අංක එම්එච්370 මැලේසියානු මගී ගුවන්යානයට වූ දේ තවමත් අබිරහසක්. රටවල් 10 ගුවන්යානා, නැව්, චන්ද්‍රිකා රැසක් මේ අබිරහස විසඳන්න තවමත් වෙහෙසෙනවා.

ඒත් මෙය දැනටමත් නොවිසඳෙන අබිරහසක් පත් වෙන ලකුණු පහළ වෙලා!

ලොව පළමු සෙල් ෆෝනය මේකද? වසර 75ක් පැරණි පින්තූරයේ රහස හෙළි වෙයිද?

බලන්න මේ තරුණිය ජංගම දුරකතනයක් කනේ තියා ගෙන පාර දිගේ කතා කර කර යනවා! අද නම් මේ වගේ දසුනක් ගමක පාරක වුනත් ඔබ දැක ඇතුවාට සැකයක් නැහැ. ඒත් මේ දර්ශනය කැමරාවට නඟා ඇත්තේ මීට අවුරුදු 75කට පෙරයි!

1938 දී ඇමෙරිකාවේ වීදියක ගමන් කළ මේ යුවතියගේ අතට වර්තමානයේ අප පාවිච්චි කරනා තාලේ සෙල් ෆෝනයක් (ජංගම දුරකතනයක්) ආවෙ කොහොමද?

ඒ කාලයේ මේ වගේ දෙයක් නිපදවීම තියා මෙවැන්නක් ගැන හිතලවත් නොතිබුණා නම් මෙම දර්ශනය චිත‍්‍රපටයකට ගත් නිර්මාණයක්ද? සමහර අය කීවේ චිත‍්‍රපටය තුළින් අනාගතය දැකීමක් ලෙස මෙම දසුන සලකන්න පුළුවන් කියලයි. අනාගතය පරිකල්පනය කළ අවස්ථා චිත‍්‍රපටවල ඕනෑ තරම් තිබුණා. මේ වගේ

මේ රූප පෙළ මේ වන විට යූටියුබ් (YouTube) එක හරහා ලක්ෂ තුනකට වැඩි වාර ගණනක් සංසරණය වෙලා තියෙනවා. වර්ණ චිත‍්‍රපට එන්නට පෙරාතුව කළු සුදු ක‍්‍රමයට කැමරාවට නගන ලද මෙහි රහස පසුගිය දා හෙළි වුණා. මෙම තරුණිය තමාගේ මීමිත්තණිය යැයි යුටියුබ් ග‍්‍රාහකයෙක් හෙළි කළා.

අනාගතයට යාමක් ද? මෙහි දැක්වෙන්නේ ඇමරිකාවේ ඩුපොන්ට් ආයතනයෙන් පිට වී යන තරුණ සේවිකාවන් පිරිසක්. එයින් එක් තරුණියක් අතේ ඇති ජංගම දුරකතනයකින් කතා කරමින් යනවා ඔබට පෙනෙනවා ඇති. වසර 75කට ප…

නස්රුදින්ගේ වේළීමේ රහස! අලුත්ම නස්රුදින් කතාවක්!

නස්රුදින්ගේ පොහොසත් මිතුරෙක් ඔහුට කතා කළා, ඒ මිතුරාත් ඔහුගේ පිරිසත් එක්ක දින කීපයක් තිස්සේ දඩයමේ යන්න. මුල් ම දවසේ ඔවුන් නස්රුදින්ට දුන්නෙ බොහොම හෙමින් යන අස්සයෙක්. දඩයමට යන්න පටන් අරන් වැඩි වේලාවක් ගියේ නෑ, හෙමින් ගිය අස්සයා නිසා නස්රුදින් හුඟක් පහුවුණා. නස්රුදින්ව පහු කරලා දාලා අනෙක් පිරිස ඈතට දඩයමේ ගියා.

දියණිය උපන් මොහොතේ පියා ගත් පින්තූරය අන්තර් ජාලය කළඹයි! වෛද්‍යවරයාගේ අතේ එල්ලී එළියට ආ ළදැරිය මෙන්න!

ජීවිතයේ විස්මිත මොහොතවල් ඡායාරූපයට නැඟීම වාසනාවත් එක්ක සිදු වන දෙයක්. එහෙම වාසනාවක් ලද මාපිය යුවලක් තමන් ගත් ජීවිතයේ අමතක නොවන පින්තූරය ‘මුහුණු පොතේ’ පළ කළා. මොහොතකින් එය අන්තර්ජාලය පුරා ‘කුණාටුවක්’ මෙන් හඹා ගියා.

මෙලොව එළිය දකින්න මොහොතකට පෙර පුංචි නෙවායි මව් කුස හිඳිමින් තම උදව්වට ආ වෛද්‍යවරයාගේ ඇඟිල්ලේ එල්ලූන හැටි!

මුල්ම ඇපල් 1 පරිගණකය ලෝක වාර්තාවක් තියයිද? ඇපල් සමාගමේ ආරම්භය හෙළිකරන මෙතෙක් පළ නොවූ ඡායාරූපයක්!

ඇපල් පරිගණකය පටන් ගත් හැටි දැන් දකින කොටත් පුදුම හිතෙනවා. ඒ මුල් ම ඇපල් පරිගණකය අළෙවි කරන්න ගෙනියන්න පෙර පෙට්ටිවල අසුරා ස්ටීව් ජොබ්ස්ගේ නිදන කාමරයේ තැන්පත් කර තිබූ ආකාරය දැක්වෙන ඡායාරූපයක් පසුගිය දා ප‍්‍රථමවරට හෙළිදරවු වුණා.

මේ ඡායාරූපයට නගා තියෙන්නේ 1976 දියි. එතකොට ස්ටීව් ජොබ්ස්ට (Steve Jobs) වයස 21යි. ඔහුගේ මිතුරු ස්ටීව් වොස්නියැක් (Steve Wozniak) සමග එක්ව ඔවුන් දෙදෙනා මේ මුල්ම ඇපල් පරිගණක තැනුවේ ස්ටීව් ජොබ්ස්ගේ මාපියන්ගේ ගෙදර ගරාජයකයි. ඔවුන් ඒ තැනූ මූල් පරිගණක 50 තැන්පත් කරල තිබුණු ආකාරය දැක්වෙන මේ විරල ඡායාරූපය නිකුත් කරනු ලැබුවේ ලබන නොවැම්බර් 16 වැනිදා වෙන්දේසියට තැබෙන දැනට හොඳම තත්වයේ ඇති පැරණි ම ඇපල් පරිගණකය එළි දැක්වීම වෙනුවෙන්.

මෙය දැනට ලෝකයේ ඇති වටිනාම සන්නම ලෙස සැලකෙන ඇපල් පරිගණකයේ ආරම්භක තත්වය තේරුම ගන්නත් හොඳ අවස්ථාවක්. මේ සන්නමෙහි අද වටිනාකම පවුම් බිලියන 60ක්.

ඇපල් පරිගණකයේ ආරම්භය දැක්වෙන මේ කිසිදා එළියට නො පැමිණි ඡායාරූපයක්. ඒ මුල් ම ඇපල් පරිගණකය අළෙවි කරන්න ගෙනියන්න පෙර 1976 දී පෙට්ටිවල අසුරා ස්ටීව් ජොබ්ස්ගේ නිදන කාමරයේ තැන්පත් කර තිබූ ආකාරය දැක්වෙන ඡායාරූපයක් පසුග…

හොල්මන් පින්තූර කතන්දර පෙළක්! මේවා දැකල බය වෙන්න එපා!

රාති‍්‍ර කාලයට අඳුරේ දී ඔබව බියපත් කරන හැම රටකටම, හැම සමාජයකම තියෙනවා. ඇත්තටම හොල්මන් තියෙනවා කියල ඔප්පු කරන්න හොල්මන්වල පින්තූර ගන්න අයත් ඉන්නවා. මේ ඒ විදියට ගත්තු පින්තූර පෙළක්!


අවුරුදු ගානක් තිස්සෙ විවිධ අවස්ථාවලදි ගත්තු පින්තූර තමයි, මේ තියෙන්නේ. මෙහි ඉන්නවා, ඝාතනය කළ වහල් සේවකයන්, රෝහල්වල වධබන්ධනවලට ලක්ව මියගිය රෝගීන්, අතීතයට එක් වූ මුහුදු නැවියන් ආදී නොයෙක් අය. මොවුන්ගේ හොල්මන් කතා අහපු බොහොම දෙනෙක් බියට පත් වුණා. තාමත් අහන අයගේ ඇඟ හිරි වැටෙනවා.

මහා භූමිකම්පාවකින් පසු පාකිස්ථාන මුහුදෙන් මතු වූ ලෝකයේ අලූත් ම දූපත!

පසුගියදා පාකිස්ථානයේ ප‍්‍රබල භූමිකම්පාවක් ඇති වුණා. 7.8ක් වූ ඒ භූමිකම්පාවෙන් බලූකිස්ථානය අසල මුහුදේ අලූත් දූපතක් මතු වුණා. ලෝකයේ අලූත් ම දූපත එයයි.

සල්සාලා කෝහ් (Zalzala Koh) යනුවෙන් ඒ දූපත නම් කරලා තියෙනවා. දාල්බන්දින්වලට සැතැපම් 145ක් ගිනිකොන දෙසින් හටගත් මේ භූම්කම්පාව නිසා දැන් එය බලන්න සංචාරකයන් වගේම පාකිස්ථාන වැසියන් වැල නොකැඩි එනවා. ඒ දූපතටත් ගොඩ වෙනවා. ගිනිගන්නාසුලූ වායුව, විස දුම් ආදිය ඇති බව අනතුරු හැෙඟව්වත් ඒවා ගනන් නොගෙනයි, ඔවුන් එහි එන්නෙ.

ඒ දූපතේ පිපිරුණු මඩ, වැලි, ගල් මුසු බිම මත මුහුදු සතුන්ගේ මළ සිරුරු, විශේෂයෙන් ම මාළුන් මළකුණු පිරිලා තියෙනවා.

මෙන්න ලෝකයේ අලූත් ම දූපත අහසට පෙනෙන හැටි. මේ මඩ කන්ද මීටර් 15ක් 20ක් විතර උස ඇති. මිනිසුන්ට ඒ මත ඇවිද ගෙන යා හැකි තරමට එහි බිම ඝනකම් කියලයි, කියන්නෙ.

දුර්ලභ ගණයේ සේයා රුවක්! නවසීලන්තයේ ධීවරයකුගේ නවතම ගොදුරක්!

මෙය ලියැවෙන්නේ කලාතුරකින් හමු වන ඡායාරූපයක් ඔබ වෙත ඉදිරිපත් කරන්නයි. අන්තර් ජාලය පුරා මේ වන විටත් වැඩි දෙනකුගේ අවධානය දිනා ගෙන තියෙනවා.

මේ ඡායාරූපයෙන් කියැවෙන්නේ මිනීමරු සුදු මෝරකුගේ ඉරණම දැක්වෙන කතාවක්. පසුගිය සතියෙදි නවසීලන්තයේ මුහුදේදි ගත්තු එකක්.

MH370 මැලේසියානු ගුවන්යාන අබිරහස : නියමුවාම යානය බලෙන් ගෙන ගියාද?

2014 මාර්තු 16 වැනිදා

අනතුරට පත් යානයේ නියමුවා වූ සහාරි අහමඞ් ෂා දේශපාලන උමතුවකින් පෙළෙන්නකු ලෙස දැන් සැක කරනවා. එම්එච්370 යානය නියමුවා ලෙස සේවයට වාර්තා කරන්නට පෙර ඔහු මැලේසියාවේ විරුද්ධ පක්ෂ නායකයා වූ අන්වර් ඒබ‍්‍රහම්ට එරෙහිව පැවති නඩු විභාගයට බලන්නට ගිය බවක් ෆෙඩරල් පරීක්ෂක නිලධාරින් කියනවා.