Skip to main content

පියවි සෛල (stem cells) භාවිත කරමින් අලූතින් අස්ථි වවයි


 
අලූත් අස්ථි වැවීමේ ක‍්‍රමවේදය යම් දවසක රෝගී වීම නිසා අස්ථි විනාශ වීමට හෝ බිඳුණු අස්ථි වෙනුවට සවි කිරීමට හෝ හැකි වනු ඇති.

පියවි සෛල (stem cells) භාවිත කරමින් අලූතින් අස්ථි වවන්නට දැන් විද්‍යාඥයන් සමත්ව සිටිනවා. මේ නව තාක්ෂණික හපන්කම නිසා අනාගතයේ දී කැඞී බිඳී ගිය අස්ථි අලූත් අස්ථි සවි කරන්නට අපට හැකි වේවි.

ඔස්ටියෝපොරෝසිස් හා ආතරයිටිස් (අස්ථිපර්ව ප‍්‍රදාහය) වැනි රෝගවලින් දුක්විඳින රෝගීනට ප‍්‍රතිකාර කරන්නට හැකි වේවි. ඒ පමණක් නොව විදලිත තල්ල (cleft palate) ඇති අයට ඒ වෙනුවට වැවූ අස්ථි යොදා ගෙන පිළියම් කළ හැකි වේවි.

මේදක පටකවලින් ලබාගත් පියවි සෛලවලින් සෙන්ටිමීටර් කීපයක් දිග අංගසම්පූර්ණව වැඩුණු අස්ථියක් නිර්මාණය කරන්නට පර්යේෂකයන්ට මාසයක පමණ කාලයක් ගත වුණා.

දැනට පවත්නා අස්ථි බද්ධවලදී සාමාන්‍යයෙන් සිදු වන්නේ සිරුරේ වෙනත් තැනකින් අස්ථියක කොටසක් කපා ගෙන අවශ්‍ය තැනට බද්ධ කිරීමයි. මේ සඳහා සැත්කම් දෙකක් අවශ්‍ය වෙනවා. මෙහි දී රෝගියා ආසාදනයකට ගොදුරු වීමක් වෙනත් සංකූලතා තත්වයක් ඇති වීමේ අවදානමකට ලක්වීමක් හෝ සිදු විය හැකියි. අස්ථිය පරිත්‍යාගශීලියකුගෙන් ලබා ගත්තක් නම් එය රෝගියාගේ සිරුර විසින් ප‍්‍රතික්ෂේප කිරීමටද ඉඩ තිබෙනවා.

මේ නව ක‍්‍රමය අනුව ඉදිරියේ දී රෝගියාගේ ම පියවි සෛල ලබා ගෙන සිරුරෙන් පිටතදී ඒවායින් ඔහුට අවශ්‍ය අස්ථිය ඒ අයුරින් ම අලූතින් තැනිය හැකියි. එවිට කලින් මෙන් බරපතල සැත්කමකින් පසු රෝගියාගේ සිරුර විසින් ප‍්‍රතික්ෂේප කිරීමක් සිදු නොවනු ඇති.

දැනට මෙම පර්යේෂණය සිදු කර ඇත්තේ සතුන්ට පමණක් වන අතර මේ වසර අවසානයේ දී රෝගීන් සඳහා අත්හදා බැලීම් කිරීමට විද්‍යාඥයන් බලාපොරොත්තු වෙනවා.

මේ තාක්ෂණය දැනට සංවර්ධනය කර ඇත්තේ ඊශ‍්‍රායලයේ බෝනස් බයෝගෲප් (Bonus BioGroup) නම් ජෛවතාක්ෂණ ආයතනයත්, ටෙක්නියන් පර්යේෂණායතනයේ විද්‍යාඥයන් පිරිසක් විසිනුයි. ඔවුන්ගේ රසායනාගාර තුළ රෝගියකුගේ අස්ථියක හානි වූ කොටසට හරියට ම හරියන විදියට ඒ කොටස පමණක් අලූතින් නිපදවීමට ඔවුන් සමත් වෙලා තියෙනවා.

පර්යේෂකයන් මුලින්ම කරන්නේ හානි වූ අස්ථියේ ති‍්‍රමාන රූපයක් ගැනීමයි. ඉන්පසු ජෙලි වැනි සැකිල්ලකින් එහි හැඩය නිර්මාණය කරනවා. මේ අස්ථිය වර්ධනය කරන්නේ මේද චූෂක ක‍්‍රමයට උදරයෙන් පිටතට ඇද ගන්නා මෙසෙන්කයිමල් (mesenchymal) පියවි සෛලවලින්. ඒ සඳහා මේ විද්‍යාඥයන් විශේෂ ජෛව ප‍්‍රතිකි‍්‍රයාකාරක යන්ත‍්‍රයක් තනා තියෙනවා.

අලූත්ම අත්හදා බැලීම ලෙස ඔවුන් රසායනාගාරයේ නිපද වූ සෙ.මී. 2.5ක ඇට කැබැල්ලක් මීයකුගේ පාදයකට බද්ධ කළා. එය ඉතා සාර්ථක වුණා.

 
මීයාගේ සැත්කමට තැනූ අස්ථිය

”අපි ති‍්‍රමාන රූප යොදා ගෙන බිඳුණු ඇටයේ හැඩය හරියටම තීරණය කරල ඊට පස්සෙ ඒ අනුව තමයි, රෝගියාගේ ම පියවි සෛලවලින් ඇටයක් වවන්නෙ. මිනිස් සිරුරට පිටතින් මේ ඇටය තනා ගෙන රෝගියාට බද්ධ කිරීමට අපට පුළුවන්.” යැයි බෝනස් බයෝගෲප්හී උපදේශක මණ්ඩල ප‍්‍රධානී ඇවිනොයෙම් කදෝරි කියනවා.

”රෝගියාගේ අවශ්‍යතාවට සරිලන ආකාරයට මේ අස්ථිය තනන නිසා කිසිම වෙනසක් නොව අයුරින් කලින් පැවති ආකාරයට ම මේ අස්ථිය බද්ධ කරන්න පුළුවන්. ඒ නිසා ම අස්ථිය අවට පටකවලටත් එය හොඳින් ම පෑහෙනවා. රෝගියාගේ ම සෛලවලින් තනන නිසා මේ අස්ථි ප‍්‍රතික්ෂේප කිරීමක් සිදුවන්නේ නැහැ.” ඔහු වැඩිදුරටත් කියනවා.

දැනට පවතින විකල්පවලට වඩා මේ නව ක‍්‍රමය ඉතා ලාබදායි කියලයි ඒ ආයතනයේ වෙබ් අඩවිය කියන්නෙ. ඒ වගේ ම මෙසේ තනන අස්ථි, දැනට ලොවපුරා මිලියන ගණනක් මිනිසුන් දුක්විඳින ආතරයිටිස්, ඔස්ටියෝපොරෝසිස්, උකුල් අස්ථිවල බිඳීයාම්, දණිස් අස්ථි තුවාල වීම් ආදියට පිළියම් කිරීමට යොදා ගත්තෑකි.

කෙසේ වෙතත් තවත් මේ ගැන විද්‍යාඥයන්ට පර්යේෂණය කරන්න තියෙනවා. අස්ථි අන්තවල මෘදු කාටිලේජ වැවීම ගැන තමයි, දැන් පර්යේෂණ කරන්නෙ.


අස්ථි වවන හැටි
1. රෝගියාගේ සිරුරෙන් මේදචූෂක (liposuction) ක‍්‍රමයට මේද සෛල ඉවත් කර ගැනීම.
2. විද්‍යාඥයන් විසින් ඒ මේද සෛල තුළින් මෙසෙන්කයිමල් (mesenchymal) පියවි සෛල වෙන්කර ගනු ලබනවා.
3. අධි තාක්ෂණික පරිලෝකන යන්ත‍්‍ර යොදා ගනිමින් රෝගියාගේ බිඳුණු අස්ථියෙහි සිතියමක් සකස් කෙරෙනවා.
4. විද්‍යාඥයන් විසින් ජෙලි වැනි සැකිල්ලක් නිර්මාණය කරනවා රෝගියාගේ බිඳුණු අස්ථි කොටසට සමාන.
5. මේ සැකිල්ල තුළයි සිරුරේ තත්වයන්ට ගැළපෙන විදියට සෛල වවන්නේ. ඒ සඳහා විශේෂ ජෛවප‍්‍රතිකි‍්‍රයාකාරකයක් තනා තිබෙනවා.



Comments

  1. ජයවේවා...... තවත් අසරණයන්ට සුවය.............. :D :) :) :) <3

    ReplyDelete
  2. Dan bayawenna deyak ne ehenam....

    ReplyDelete

Post a Comment

Popular posts from this blog

ලෝකයේ වටිනාම මුද්දරය වෙන්දේසියට! දැනට ඇත්තේ ලෝකෙටම එකයි!

මුද්දර එකතු කිරීම (Philately) විනෝදාංශයක් වගේම හොඳ ආදායම් මාර්ගයක්. පුංචි වුණාට තැපැල් මුද්දරයක් කියන්නේ රටක ඉතිහාසය කියාපාන කැඩපතක්. රටකින් රටකට හොඳ හිත පතුරුවමින් යන සංස්කෘතික තානාපතිවරයෙක්!

ඒ වගේ පැරණි තැපැල් මුද්දරයක් එහි මුහුණත සඳහන් වටිනාකමට හුඟක් වැඩිවෙන වෙලාවල් තියෙනවා. එහෙම වෙන්නේ ඒවායේ ඇති දුලබකම නිසයි.

ඒ වගේ 1873 දී ලිපිගොනු ගොඩක් අස්සේ තිබී හමුවුණු පාවිච්චි කළ ශත එකේ තැපැල් මුද්දරයක් පසුව වෙළෙඳ පොළේ දී සිලිං හයකට විකුණුණා. බි‍්‍රතාන්‍ය ගයානාව (British Guiana) විසින් නිකුත් කළ ශත එකේ දම්පාට තැපැල් මුද්දරය (1c Magenta stamp) දැන් යළිත් වෙන්දේසිය සඳහා වෙළෙඳපොළට ඇවිත්. අද, වසර 141කට පසු, එයට මුද්දර වෙන්දේසියේ දී ඇමරිකන් ඩොලර් මිලියන 20ක මුදලක් ලැබේවි යැයි විශ්වාස කරනවා.

මෑතදී ‘ලොව වඩාත් වටිනාම මුද්දරය’ ලෙස හඳුන්වනු ලැබූ මේ පැති අටේ හැඩැති තැපැල් මුද්දරය 2014 ජූනි මාසයේ 17 වැනිදා ඇමරිකාවේ නිව්යෝක්හිදී ප‍්‍රසිද්ධ වෙන්දේසියේ විකිණීමට නියමිතයි.

මෙය දැනට ලෝකයේ සුරක්ෂිතව ඉතිරි වී ඇති මේ වර්ගයේ එකම මුද්දරය ලෙස සැලකෙනවා. මෙය නිකුත් කරන ලද්දේ 1856දියි. බි‍්‍රතාන්‍ය ගයානාවේ තැපැල් මහතා…

MH370 මැලේසියානු ගුවන්යාන අබිරහස! ලෝකයේ අබිරහස් ලෙස අතුරුදන් වුණු ගුවන්යානා 10 මෙන්න!

පසුගිය සතියේ (මාර්තු 8 වැනිදා) අතුරුදන් වූ පිසැරි අංක එම්එච්370 මැලේසියානු මගී ගුවන්යානයට වූ දේ තවමත් අබිරහසක්. රටවල් 10 ගුවන්යානා, නැව්, චන්ද්‍රිකා රැසක් මේ අබිරහස විසඳන්න තවමත් වෙහෙසෙනවා.

ඒත් මෙය දැනටමත් නොවිසඳෙන අබිරහසක් පත් වෙන ලකුණු පහළ වෙලා!

නස්රුදින්ගේ වේළීමේ රහස! අලුත්ම නස්රුදින් කතාවක්!

නස්රුදින්ගේ පොහොසත් මිතුරෙක් ඔහුට කතා කළා, ඒ මිතුරාත් ඔහුගේ පිරිසත් එක්ක දින කීපයක් තිස්සේ දඩයමේ යන්න. මුල් ම දවසේ ඔවුන් නස්රුදින්ට දුන්නෙ බොහොම හෙමින් යන අස්සයෙක්. දඩයමට යන්න පටන් අරන් වැඩි වේලාවක් ගියේ නෑ, හෙමින් ගිය අස්සයා නිසා නස්රුදින් හුඟක් පහුවුණා. නස්රුදින්ව පහු කරලා දාලා අනෙක් පිරිස ඈතට දඩයමේ ගියා.

ලොව පළමු සෙල් ෆෝනය මේකද? වසර 75ක් පැරණි පින්තූරයේ රහස හෙළි වෙයිද?

බලන්න මේ තරුණිය ජංගම දුරකතනයක් කනේ තියා ගෙන පාර දිගේ කතා කර කර යනවා! අද නම් මේ වගේ දසුනක් ගමක පාරක වුනත් ඔබ දැක ඇතුවාට සැකයක් නැහැ. ඒත් මේ දර්ශනය කැමරාවට නඟා ඇත්තේ මීට අවුරුදු 75කට පෙරයි!

1938 දී ඇමෙරිකාවේ වීදියක ගමන් කළ මේ යුවතියගේ අතට වර්තමානයේ අප පාවිච්චි කරනා තාලේ සෙල් ෆෝනයක් (ජංගම දුරකතනයක්) ආවෙ කොහොමද?

ඒ කාලයේ මේ වගේ දෙයක් නිපදවීම තියා මෙවැන්නක් ගැන හිතලවත් නොතිබුණා නම් මෙම දර්ශනය චිත‍්‍රපටයකට ගත් නිර්මාණයක්ද? සමහර අය කීවේ චිත‍්‍රපටය තුළින් අනාගතය දැකීමක් ලෙස මෙම දසුන සලකන්න පුළුවන් කියලයි. අනාගතය පරිකල්පනය කළ අවස්ථා චිත‍්‍රපටවල ඕනෑ තරම් තිබුණා. මේ වගේ

මේ රූප පෙළ මේ වන විට යූටියුබ් (YouTube) එක හරහා ලක්ෂ තුනකට වැඩි වාර ගණනක් සංසරණය වෙලා තියෙනවා. වර්ණ චිත‍්‍රපට එන්නට පෙරාතුව කළු සුදු ක‍්‍රමයට කැමරාවට නගන ලද මෙහි රහස පසුගිය දා හෙළි වුණා. මෙම තරුණිය තමාගේ මීමිත්තණිය යැයි යුටියුබ් ග‍්‍රාහකයෙක් හෙළි කළා.

අනාගතයට යාමක් ද? මෙහි දැක්වෙන්නේ ඇමරිකාවේ ඩුපොන්ට් ආයතනයෙන් පිට වී යන තරුණ සේවිකාවන් පිරිසක්. එයින් එක් තරුණියක් අතේ ඇති ජංගම දුරකතනයකින් කතා කරමින් යනවා ඔබට පෙනෙනවා ඇති. වසර 75කට ප…

දියණිය උපන් මොහොතේ පියා ගත් පින්තූරය අන්තර් ජාලය කළඹයි! වෛද්‍යවරයාගේ අතේ එල්ලී එළියට ආ ළදැරිය මෙන්න!

ජීවිතයේ විස්මිත මොහොතවල් ඡායාරූපයට නැඟීම වාසනාවත් එක්ක සිදු වන දෙයක්. එහෙම වාසනාවක් ලද මාපිය යුවලක් තමන් ගත් ජීවිතයේ අමතක නොවන පින්තූරය ‘මුහුණු පොතේ’ පළ කළා. මොහොතකින් එය අන්තර්ජාලය පුරා ‘කුණාටුවක්’ මෙන් හඹා ගියා.

මෙලොව එළිය දකින්න මොහොතකට පෙර පුංචි නෙවායි මව් කුස හිඳිමින් තම උදව්වට ආ වෛද්‍යවරයාගේ ඇඟිල්ලේ එල්ලූන හැටි!

හොල්මන් පින්තූර කතන්දර පෙළක්! මේවා දැකල බය වෙන්න එපා!

රාති‍්‍ර කාලයට අඳුරේ දී ඔබව බියපත් කරන හැම රටකටම, හැම සමාජයකම තියෙනවා. ඇත්තටම හොල්මන් තියෙනවා කියල ඔප්පු කරන්න හොල්මන්වල පින්තූර ගන්න අයත් ඉන්නවා. මේ ඒ විදියට ගත්තු පින්තූර පෙළක්!


අවුරුදු ගානක් තිස්සෙ විවිධ අවස්ථාවලදි ගත්තු පින්තූර තමයි, මේ තියෙන්නේ. මෙහි ඉන්නවා, ඝාතනය කළ වහල් සේවකයන්, රෝහල්වල වධබන්ධනවලට ලක්ව මියගිය රෝගීන්, අතීතයට එක් වූ මුහුදු නැවියන් ආදී නොයෙක් අය. මොවුන්ගේ හොල්මන් කතා අහපු බොහොම දෙනෙක් බියට පත් වුණා. තාමත් අහන අයගේ ඇඟ හිරි වැටෙනවා.

මුල්ම ඇපල් 1 පරිගණකය ලෝක වාර්තාවක් තියයිද? ඇපල් සමාගමේ ආරම්භය හෙළිකරන මෙතෙක් පළ නොවූ ඡායාරූපයක්!

ඇපල් පරිගණකය පටන් ගත් හැටි දැන් දකින කොටත් පුදුම හිතෙනවා. ඒ මුල් ම ඇපල් පරිගණකය අළෙවි කරන්න ගෙනියන්න පෙර පෙට්ටිවල අසුරා ස්ටීව් ජොබ්ස්ගේ නිදන කාමරයේ තැන්පත් කර තිබූ ආකාරය දැක්වෙන ඡායාරූපයක් පසුගිය දා ප‍්‍රථමවරට හෙළිදරවු වුණා.

මේ ඡායාරූපයට නගා තියෙන්නේ 1976 දියි. එතකොට ස්ටීව් ජොබ්ස්ට (Steve Jobs) වයස 21යි. ඔහුගේ මිතුරු ස්ටීව් වොස්නියැක් (Steve Wozniak) සමග එක්ව ඔවුන් දෙදෙනා මේ මුල්ම ඇපල් පරිගණක තැනුවේ ස්ටීව් ජොබ්ස්ගේ මාපියන්ගේ ගෙදර ගරාජයකයි. ඔවුන් ඒ තැනූ මූල් පරිගණක 50 තැන්පත් කරල තිබුණු ආකාරය දැක්වෙන මේ විරල ඡායාරූපය නිකුත් කරනු ලැබුවේ ලබන නොවැම්බර් 16 වැනිදා වෙන්දේසියට තැබෙන දැනට හොඳම තත්වයේ ඇති පැරණි ම ඇපල් පරිගණකය එළි දැක්වීම වෙනුවෙන්.

මෙය දැනට ලෝකයේ ඇති වටිනාම සන්නම ලෙස සැලකෙන ඇපල් පරිගණකයේ ආරම්භක තත්වය තේරුම ගන්නත් හොඳ අවස්ථාවක්. මේ සන්නමෙහි අද වටිනාකම පවුම් බිලියන 60ක්.

ඇපල් පරිගණකයේ ආරම්භය දැක්වෙන මේ කිසිදා එළියට නො පැමිණි ඡායාරූපයක්. ඒ මුල් ම ඇපල් පරිගණකය අළෙවි කරන්න ගෙනියන්න පෙර 1976 දී පෙට්ටිවල අසුරා ස්ටීව් ජොබ්ස්ගේ නිදන කාමරයේ තැන්පත් කර තිබූ ආකාරය දැක්වෙන ඡායාරූපයක් පසුග…

දුර්ලභ ගණයේ සේයා රුවක්! නවසීලන්තයේ ධීවරයකුගේ නවතම ගොදුරක්!

මෙය ලියැවෙන්නේ කලාතුරකින් හමු වන ඡායාරූපයක් ඔබ වෙත ඉදිරිපත් කරන්නයි. අන්තර් ජාලය පුරා මේ වන විටත් වැඩි දෙනකුගේ අවධානය දිනා ගෙන තියෙනවා.

මේ ඡායාරූපයෙන් කියැවෙන්නේ මිනීමරු සුදු මෝරකුගේ ඉරණම දැක්වෙන කතාවක්. පසුගිය සතියෙදි නවසීලන්තයේ මුහුදේදි ගත්තු එකක්.

මහා භූමිකම්පාවකින් පසු පාකිස්ථාන මුහුදෙන් මතු වූ ලෝකයේ අලූත් ම දූපත!

පසුගියදා පාකිස්ථානයේ ප‍්‍රබල භූමිකම්පාවක් ඇති වුණා. 7.8ක් වූ ඒ භූමිකම්පාවෙන් බලූකිස්ථානය අසල මුහුදේ අලූත් දූපතක් මතු වුණා. ලෝකයේ අලූත් ම දූපත එයයි.

සල්සාලා කෝහ් (Zalzala Koh) යනුවෙන් ඒ දූපත නම් කරලා තියෙනවා. දාල්බන්දින්වලට සැතැපම් 145ක් ගිනිකොන දෙසින් හටගත් මේ භූම්කම්පාව නිසා දැන් එය බලන්න සංචාරකයන් වගේම පාකිස්ථාන වැසියන් වැල නොකැඩි එනවා. ඒ දූපතටත් ගොඩ වෙනවා. ගිනිගන්නාසුලූ වායුව, විස දුම් ආදිය ඇති බව අනතුරු හැෙඟව්වත් ඒවා ගනන් නොගෙනයි, ඔවුන් එහි එන්නෙ.

ඒ දූපතේ පිපිරුණු මඩ, වැලි, ගල් මුසු බිම මත මුහුදු සතුන්ගේ මළ සිරුරු, විශේෂයෙන් ම මාළුන් මළකුණු පිරිලා තියෙනවා.

මෙන්න ලෝකයේ අලූත් ම දූපත අහසට පෙනෙන හැටි. මේ මඩ කන්ද මීටර් 15ක් 20ක් විතර උස ඇති. මිනිසුන්ට ඒ මත ඇවිද ගෙන යා හැකි තරමට එහි බිම ඝනකම් කියලයි, කියන්නෙ.

MH370 මැලේසියානු ගුවන්යාන අබිරහස : නියමුවාම යානය බලෙන් ගෙන ගියාද?

2014 මාර්තු 16 වැනිදා

අනතුරට පත් යානයේ නියමුවා වූ සහාරි අහමඞ් ෂා දේශපාලන උමතුවකින් පෙළෙන්නකු ලෙස දැන් සැක කරනවා. එම්එච්370 යානය නියමුවා ලෙස සේවයට වාර්තා කරන්නට පෙර ඔහු මැලේසියාවේ විරුද්ධ පක්ෂ නායකයා වූ අන්වර් ඒබ‍්‍රහම්ට එරෙහිව පැවති නඩු විභාගයට බලන්නට ගිය බවක් ෆෙඩරල් පරීක්ෂක නිලධාරින් කියනවා.