2

ලෝකයේ කුඩාම කුඩා මෝටර් රථය!

අලූත් ම කුඩා මොටෝ රියක් ගැන අප පසුගිය දිනෙක කීවා ඔබට මතක ඇති. එහෙත් ඊටත් කුඩා මෝටර් රථයක් ලෝක වාර්තා අතර තියෙනවා. මහ මග පැද යා හැකි කුඩාම මෝටර් රථය හඳුන්වා ඇත්තේ වයින්ඞ් අප්’ (Wind Up) යනුවෙනි.

0

පරණ යෙහෙළියෝ : ඔබේ විනෝදයට මෙන්න පුංචි ගැටලුවක්! - පිළිතුර

මීට අවුරුදු හැටකට පෙර එස්. පී. පෙරේරා මහතා ‘පාඨකයා’ සඟරාව තුළින් ඉදිරිපත් කළ පැන පොඩි අදත් එක සේ රසවිඳිය හැකියි. අද ජීවතුන් අතර නැති ඒ මහතා සිහිකිරීම පිණිස, ඔබේ රස වින්දනය උදෙසා අපි ඒවා වරින් වර පළ කරමු. පහත පළ වෙන්නේ ඒවා අතරින් එකකි.

පොළොව යට විස්මිත සවාරියකට එක් වෙන්න. අපේ පොළොවේ මෙහෙම තැන් ඇතැයි සිතන්නත් බැරි තරම්!

ලෙන්, උමං ආදියෙන් පිරි මේ ලෝකය අති සුන්දර එකක්. ආලෝකය නැති නිසා ඒවායේ ලස්සන බලන්න, ඉතාමත් අසීරුයි.

පොළෝ ගර්භයේ පිහිටි පාෂාණ රටා ආලෝකමත් කළ විට අදහගන්න බැරි තරම් ලස්සනයි! හරියට පිට සක්වළ පරිසරයක් කියල පහසුවෙන් ම රැවටෙන්නත් පුළුවන්.

මේ විස්මිත ලෙන් උමං පද්ධතිය ඇත්තේ නැගෙනහිර ඔස්ටි‍්‍රයාවේ (Austria) ඔබීර් ට්‍රොප්ස්ටින් (Obir Tropfsteinh) නම් ස්ථානයේයි.

 
නැගෙනහිර ඔස්ටි‍්‍රයාවේ මේ නව උමං පද්ධතියේ පුංචි ලෙනක් තුළ වතුර කාන්දු වන ආකාරය මනින්න විද්‍යාත්මක උපකරණ සවි කරන අයුරු.
6

පරණ යෙහෙළියෝ : ඔබේ විනෝදයට මෙන්න පුංචි ගැටලුවක්!

මීට අවුරුදු හැටකට පෙර එස්. පී. පෙරේරා මහතා ‘පාඨකයා’ සඟරාව තුළින් ඉදිරිපත් කළ පැන පොඩි අදත් එක සේ රසවිඳිය හැකියි. අද ජීවතුන් අතර නැති ඒ මහතා සිහිකිරීම පිණිස, ඔබේ රස වින්දනය උදෙසා අපි ඒවා වරින් වර පළ කරමු. පහත පළ වෙන්නේ ඒවා අතරින් එකකි.

4

නාසා ආයතනයේ ‘කුතුහලය’ අඟහරුට ගොඩ බසියි. අඟහරු හා සම්බන්ධව මෙතෙක් තබා ඇති ලෝක වාර්තා මෙන්න!

ඇමරිකාව ‘කුතුහලය’ යන අරුත් ඇති කියුරියෝසිටි රෝවරය පසුගිය දා (අගෝස්තු 6 වැනිදා) අඟහරුගේ සමකයට ආසන්න ‘ගේල්’ ආවාටය මතට සාර්ථකව ගොඩ බස්සවමින් ලොකු හපන්කමක් කළේය. ටොන් එකකට ආසන්න බරක් ඇති මෙම යානය අඟහරු මතට ගිය ලොකුම රෝවරය විය. දැනටමත් එය වර්ණ ඡායාරූප පොළොවට එවන්න පටන් අරන්.

මේ ‘කුතුහලය’ නම් රෝවරය මෙතෙක් ග‍්‍රහ ලෝකයක සැරිසරණ විශාලතම යානයයි.

කියුරියෝසිටි රෝවරය දිගින් මිටර 3ක්. බර කිලෝ ග්රෑම් 900කට වැඩියි. එහි කිලෝ ග්රෑම් 80ක් බර විද්‍යා උපකරණ රැසක් තියෙනවා. එය පැයකට මීටර 90ක වේගයකින් අඟහරු මත යමින් පස් සාම්පල පරීක්ෂා කරමින් ඒ පිළිබඳ දත්ත පොළොවට එවනවා ඇති. අපේ කාලය අනුව වසර දෙකක් තිස්සේ, එනම් අඟහරු මත එක වසරක කාලයක් සකි‍්‍රයව හිඳිමින් අපට තොරතුරු හා ඡුයාරූප එවනවා ඇති.

අඟහරු මත කවදා හෝ ජීවීන් සිටියා නම් ඒ බවත් අපට දන්වනවා ඇති.

 
දැන් අඟහරු මත යමින් අපට තොරතුරු හා ඡායාරූප එවන ‘කුතුහලය’ රෝවරය ඒ රතු ග‍්‍රහයා ගැන අපේ ඇති කුතුහලය තවත් වැඩි කරාවි.

මිසර මමියක් වෛද්‍ය ස්කෑන් පරීක්ෂාවට ලක් වෙයි! මෙතෙක් නුදුටු අබිරහසක් හෙළිවෙයි!

මේ වෛද්‍ය පරීක්ෂණයට ලක් වූ රෝගියාගේ වයස අවුරුදු 3000ක්. මේ රෝගීන්ගේ වෛද්‍ය තොරතුරු මෙතෙක් අබිරහස්ව පැවතියා.

මේ මිසර මමිය මෙසේ සීටී ස්කැන් පරීක්ෂාවට ලක් කිරීම නිසා ඔහුගේ ශිෂ්ටාචාරයේ සැඟවුණු රහස් රැසක් හෙළි කර ගනීමට හැකියාව ලැබුණා.

 
බි‍්‍රතාන්‍ය කෞතුකාගාරයේ තිබූ මේ මමිය මැන්චෙස්ටර් රාජකීය රෝහලේ දී ස්කැන් පරීක්ෂාවකට ලක් අවස්ථාවේ දී.
4

තමන්ට ම හැඩරුව වෙනස් කර ගත හැකි අලූත් ම තාලේ මෝටර් රථයක්!

අලූත් ම තාලේ මෝටර් රථයක් බීඑම්ඩබ්ලිව් සමාගම විසින් නිපදවල තියෙනවා. ඒ මෝටර් රථයට හිමිකරුගේ රුචිය අනුව තම ‘ඇඳුම’ වෙනස් කර ගන්න පුළුවන්. මේ වගේ දේවල් මෙතෙක් කල් චිත‍්‍රපටවල හා පරිගණක කී‍්‍රඩාවලයි, විතරයි අපට දැක ගන්න පුළුවන් වුණේ. දැන් සැබෑ ජීවිතේදි ඒ වගේ කාරෙකක් දැක ගන්න විතරක් නෙවෙයි, එවැනි කාරයක හිමිකරුවකු වෙන්නත් ඔබට අවස්ථාව උදාවෙලා තියෙනවා.

2

ති‍්‍රමාන (3D) පි‍්‍රන්ටරයකින් සිඟිති එමාට ‘මැජික් අත් දෙකක්’! පරිගණකයේ ආශ්චර්යයක්!


ති‍්‍රමාන (3D) මුද්‍රණ යන්ත‍්‍රයකින් (පි‍්‍රන්ටරයකින්) කළ හැකි විස්මය ගැන කලින් ඔබට පෙන්නුවා මතක ඇති. මේ එවැන්නක් මගින් රොබෝ මෙවලමක් තනා අත් සෙලවිය නොහැකි දරුවකුට උපකාර වූ ආශ්චර්යමත් අවස්ථාවක්!

මේ සිඟිති දැරියගේ නම එමා. වයස යම්තම් අවුරුදු දෙකක් වුණා පමණයි. ජීවිතයේ පළමු වතාවට දැන් මේ සිඟිත්තියට ඇගේ අත් එහා මෙහා කළ හැකි වී තියෙනවා.

එමා උපදිනකොටම අත්වල මාංශ පේශී හැසිරවීමේ සංකූලතාවකින් පෙළුණා. එය සන්ධිචාලක විභ‍්‍රමේක්ෂ බහුවිධ සංකූලතාවක් (arthrogryposis multiplex congenita) ලෙසයි, හැඳින්වුයේ.

ඇයට ති‍්‍රමාන බාහිර සැකිලි මුද්‍රණ යන්ත‍්‍රයක් (3D exoskeleton printer) මගින් තනා ගත් ‘මැජික් අත්’ ආධාරක නිසා දැන් ඇයට චිත‍්‍ර අඳින්නත් යම් යම් දේ අල්ලා ඔසවා ගන්නත් හැකියාව ලැබී තියෙනවා.

 
එමාට ලැබී ඇති මැජික් අත්වලින් වැඩ කරන හැටි!
3

තරුණ ගෝරිල්ලන් දෙදෙනකුගේ හපන්කමක් දැක්වෙන විස්මිත පින්තූර පෙළක්!

ගෝරිල්ලන් අල්ලා ගෙන ගොස් විකුණන්නන් අටවපු උගුලකට අහුවුණු තරුණ ගෝරිල්ලකු අවාසනාවන්ත ලෙස මිය ගියා. ඊට පස්සෙ මොකද දන්නවද වුණේ? තරුණ ගෝරිල්ලන් දෙන්නෙක් හොඳින් කල්පනා කරලා ඒවාට වැඩක් දුන්නා. ගෝරිල්ලන්ගේ ඒ කාරිය දැන් ඡායාරූපවලින් ඔබටත් දැක ගන්න පුළුවන්.

ඩයන් ෆොසී ගෝරිල්ලා පදනමේ (Dian Fossey Gorilla Fund) කාර්ය මණ්ඩලයට දැක ගන්න ලැබුණා අමුතු දෙයක්. ඒ ඔවුන් අධීක්ෂණය කරමින් සිටි ගෝරිල්ලන් කණ්ඩායමක වූ තරුණ ගෝරිල්ලන් දෙදෙනකු ඔවුන් ජීවත් වූ වනයේ ඇට වූ උගුලක් විනාශ කරමින් සිටින බවයි.

 
රුවන්ඩා රාජ්‍යයේ වනාන්තරයක සිදු වූ ඒ අපූරු සිදුවීම. තරුණ ගෝරිල්ලන් දෙදෙනා එක්ව මලපුඩුව සොයා විනාශ කළ අයුරු.
0

පෘතුවියෙන් ගිය ‘කුතුහලය’ රතු ග‍්‍රහයාට බසින්න සූදානම්!

අගෝස්තු 6 වැනිදා (අද) අඟහරු හෙවත් රතු ග‍්‍රහයා මතට පතිත කරවන ‘කුතුහලය’ යන අරුත් ඇති කියුරියෝසිටි රෝවරය ඉදිරි දින කීපය තුළ ගමන් අරඹන්න නියමිතයි. මෙය පෘථිවියෙන් අඟහරු බලා ගියේ 2011 නොවැම්බර් 26 වැනිදායි.

ඇමරිකාවේ නාසා ආයතනය අඟහරු මත ධාවනයට යානයක් යැවූ පළමු වතාව මෙය නොවෙයි. 1997 සිට මේ දක්වා යානා තුනක් එහි යවා තියෙනවා. ‘ඔපර්චුනිටි’ නම් ඉන් එක් යානයක් අවුරුදු අටකට පසු තාමත් සාර්ථකව එහි ගමන් කරනවා.

 
රතු ග‍්‍රහයා සිසාරා යන නාසා ආයතනයේ රෝවර් යානය
6

විශ්වයේ අපි ඉන්නේ තනිවම ද? මිනිස් සිත කැලඹූ ලෝකයේ ලොකු ම ප‍්‍රශ්න දහයට පිළිතුරු!


විශ්වයේ අපි ඉන්නේ තනිවම ද? මේ වගේ තවත් විසඳා ගත නොහැකිව ඇති මහා ගැටලූ නවයක් තියෙනවා. ඒ ගැනයි අද අපි කතා කරන්නේ.

සියවස් ගානක් තිස්සේ මිනිසාගේ සිත කැලඹූ ලොකුම ප‍්‍රශ්නය ‘විශ්වයේ අපි ඉන්නේ තනිවම ද?’යන්නයි.
දැනට බි‍්‍රතාන්‍යයේ කර ඇති අලූත්ම සමීක්ෂණයකට අනුව අපට විසඳා ගත නොහැකිව ඇති ගැටලූ අතර තවමත් ඉහළින් ම ඇති ගැටලූව එයයි.

ඒ සමික්ෂණයේ දෙවැනි තැන් ගෙන ඇත්තේ පිළිකාව නිට්ටාවට සුව කළ හැකි ඔසුවක් හමුවන්නේ කවදාද? යන්නයි. ඊළඟට බොහෝ දෙනා නැගූ ප‍්‍රශ්න නම් ‘දෙවියන් සිටින බව කවදා හෝ ඔප්පු කළ හැකි වේද?’ යන්නයි.

 
ඊටී (ET): බොහෝ දෙනා නගන ලොකුම ප‍්‍රශ්නය ‘විශ්වයේ අප ඉන්නේ තනිවම ද?’ යන්නයි.

ශී‍්‍ර පාද වන්දනා ගමන : ඔබේ විනෝදයට මෙන්න පුංචි ගැටලුවක්! - ගැටලූවට පිළිතුර


අපට කුඩා කාලේ මේ වගේ දේ කියවන්නට සලස්වා අනාගතයේ මෙවැනි දේ ලියන්නට ආභාසය සැපයූ අය කීප දෙනෙක් ම ඉන්නවා. ඒ අය අද ජීවතුන් අතර නැතත් අපට ඔවුන් අමතක කරන්න බැහැ. එයින් එක් කෙනෙක් තමා පාඨකයා සඟරාවේ සංස්කාරක ව සිටි එස්. පී. පෙරේරා මහත්තයා. මෙන්න ඔහු පාඨකයා සඟරාවේ පළ කළ එක් ගැටලූවක්. ගැටලූවක් මතු කරල අවසානයේ දී හිනාවක් මතු කරන්නත් ඔහු කොච්චර දක්ෂද කියලා මේ පුංචි ගැටලූවෙන් ඔබට පෙනේවි.
3

ශී‍්‍ර පාද වන්දනා ගමන : ඔබේ විනෝදයට මෙන්න පුංචි ගැටලුවක්!


අපට කුඩා කාලේ මේ වගේ දේ කියවන්නට සලස්වා අනාගතයේ මෙවැනි දේ ලියන්නට ආභාසය සැපයූ අය කීප දෙනෙක් ම ඉන්නවා. ඒ අය අද ජීවතුන් අතර නැතත් අපට ඔවුන් අමතක කරන්න බැහැ. එයින් එක් කෙනෙක් තමා පාඨකයා සඟරාවේ සංස්කාරක ව සිටි එස්. පී. පෙරේරා මහත්තයා. මෙන්න ඔහු පාඨකයා සඟරාවේ පළ කළ එක් ගැටලූවක්. ගැටලූවක් මතු කරල අවසානයේ දී හිනාවක් මතු කරන්නත් ඔහු කොච්චර දක්ෂද කියලා මේ පුංචි ගැටලූවෙන් ඔබට පෙනේවි.
5

අපායේ දොරටුව බලන්න! අරුම පුදුම ගිනි වළක්!

අපායේ දොරටුව බලන්න යන්න එන්න! බැලූ බැල්මට පෙනෙන්නේ විද්‍යා ප‍්‍රබන්ධයක එන දර්ශනයක් වාගෙයි.

ඒත් මේ යෝධ ගිනි වළ ඇත්තේ කාරාකුම් කාන්තාරයේ මැදයි. මෙය සක්වළ ජීවීන් පෘථිවියට කළ පහරදීමකින් පසු සෑදුණු එකක් නොවෙයි.

මෙය මීට වසර 40කට පෙර භූවිද්‍යාඥයන් විසින් ඇති කළ එකක්. එදා සිට මේ දක්වා ගිනි ගෙන දැවෙනවා. නිවා දමන්න ඒ කිසිවකුටත් හැකි වී නැහැ.

එන්න, බලන්න යන්න රුසියාවේ තුර්ක්මෙනිස්ථානයේ ඩර්වේස්වලට. ‘අපායේ දොරටුව’ යනුවෙන් මෙහි ප‍්‍රදේශවාසීන් හඳුන්වන මේ අරුම පුදුම ගිනි වළ බලන්න යන්න.

 
‘අපායේ දොරටුව’ ලෙස හැඳින්වෙන තැන පිහිටි දැවෙමින් තිබෙන දැවැන්ත පොළෝ කුහරයේ දාරය අසල සිටින මිනිසුන් දෙදෙනාගෙන් ඔබට එහි ප‍්‍රමාණය සිතා ගත හැකියි.
3

තුන්ගස්කා මහා පිපිරුමේ අබිරහස!

මීට වසර 104 කට ඉස්සර රුසියාවේ බටහිර සයිබීරියාවේ ටයිගා වගුරු වනාන්තරයට ඉහළ අහසේ දැවැන්ත පිපිරීමක් සිදු වුණා. මෙම පිපිරීම අදත් විශාල අබිරහසක්. මේ පිපිරීමෙන් නිකුත් වූ දිප්තිමත් ආලෝකය ඈත අහසට විහිදුණා. එයින් ඇති වූ කම්පන තරංගය පරමාණු බෝම්බ දහසක් පිපිරුවාට සමානයි. ඒ පිපිරුම නිසා වර්ග කිලෝමීටර 2000 කට වැඩි ප‍්‍රදේශයක පිහිටි රූස්ස ගස් 80,00,000 කට වැඩි ප‍්‍රමාණයක් පොළොවට සමතලා වුණා. උතුරු සයිබීරියාවේ ඉවෙන්කි ගෝති‍්‍රක ජනයා මේ පිපිරීමේ දී තම නිවෙස් හා සතුන් අහසට ඇදී ගිය හැටි විස්තර කර තියෙනවා. එතැන සිට කි.මි. 1,500 ක් ඈතින් පිහිටි ඉර්කුට්ස්හී ඇති කම්පන මානවල එය දක්වා ඇත්තේ දැවැන්ත භූමිකම්පාවක් ලෙසයි. මෙයින් ගිනි බෝලයක් මෙන් ඉහළ අහසට නැගි ආලෝකයෙන් එදා රෑ ලන්ඩන් වැසියන් පුවත්පත් පවා කියවූ බව සඳහන්.

0

අනාගතයේ දී ඔබට ජනේලයෙන් විදුලියත් ලබා ගන්න පුළුවන්!

මෙච්චර කලක් සූර්යකෝෂ ගැන කීවේ ඒවායේ දිස්නය ඇහැට වදයක් හැටියටයි. ඒත් දැන් ඒකට විසඳුමක් ඇවිල්ලා! ඇහැට වදයක් නැති වීදුරුවක් වගේ විනිවිද පෙනෙන සූර්යකෝෂ පැනල තනන්නට විද්‍යාඥයන් සමත් වෙලා තියෙනවා.

අනාගතයේ දී ඔබට ජනේලයෙන් පිටත බලන ගමන් ඒ ජනේලයෙන් ම විදුලියත් ලබා ගත්තෑකි. මේ පිළිබඳව සාර්ථක පර්යේෂණයක් කරන්න ඇමරිකාවේ ලොස් ඇන්ජලීස්හී කැලිෆෝනියා විශ්ව විද්‍යාලයේ විද්‍යාඥයන් පිරිසක් යොමු වෙලා! ඒ අනුව ඔවුන් නව ආරක පොලිමර් සූර්යකෝෂ විශේෂයක් නිපදවල තියෙනවා.

මේ පොලිමර් සූර්යකෝෂවලින් විදුලි බලය නිපදවන්නේ ප‍්‍රධාන වශයෙන් අධෝරක්ත ආලෝකය උරා ගනිමින්. මේ පොලිමර් සූර්යකෝෂ නිපදවා ඇත්තේ මිනිස් ඇසට සියයට 70ක් විනිවිද පෙනිය හැකි අයුරිනි. ඒවා තැනෙන්නේ ප‍්‍රකාශ-සකි‍්‍රය (photo-active) ප්ලාස්ටික් වර්ගයකින් වන නිසා අධෝරක්ත ආලෝකය විදුලි දහරක් බවට පරිවර්තනය කිරීමේ හැකියාවක් එයට තියෙනවා.

 
ජනේලවලට යොදන, හිරු රැසින් විදුලිය නිපදවිය හැකි, ප්ලාස්ටික් වර්ගය විනිවිද පෙනෙනසුලූ ය.

මේ මිහිපිටින් වඳ වී යාමේ තර්ජනයට වඩාත් ළං වූ මැඩගස්කරයේ ලීමරයන්!

මේ මිහිපිටින් වඳ වී යාමේ තර්ජනයට වඩාත් ළං වූ සතුන් ලෙස මැඩගස්කරයේ ලීමරයන් නම් කර තියෙනවා. ඔවුන්ගේ අහේතුවට වාසස්ථාන අහිමි වීමේ අවදානමක් බිහි වෙලා! එයට හේතුව වී ඇත්තේ මැඩගස්කරයේ ඇති ඝර්ම කලාපීය වනාන්තර එළිපෙහෙළි කිරීමයි. මේ වන විනාශය අනවසරයෙන් සිදු වන්නක්. ඒ හැරෙන්නට දඩයක්කරුවන්ගෙන්ද ඔවුන්ට හානි පැමිණෙනවා.

 
වඳ වී යාමේ ඉමේ - නව සමීක්ෂණයකට අනුව ලීමරයන් ලෝකයෙන් තුරන් වීමේ වඩාත් ලොකුම තර්ජනය ඇති සතුන් ලෙස සැලකෙනවා.
2

ඔබේ කිවිසුම නවතාලිය හැකි ති‍්‍රමාන රූපයක් මෙන්න! විද්‍යාඥයෝ හෙම්බිරිස්සාව සාදන වයිරසයේ පරිගණක රූපයක් තුළට එබී බලති!

මේ විස්මිත නවතම පිළිබිඹුව හා වීඩියෝ දර්ශනය, වැඩිදෙනකුට හෙම්බිරිස්සාව සාදන, ආසාදන ඇති කරන වයිරසයේයි. මෙම පිළිබිඹුව නිර්මාණය කර ඇත්තේ ලෝකයේ වේගවත් ම සුපිරි පරිගණකයක් මගින්.

විද්‍යාඥයන් බලාපොරොත්තු වන්නේ හෙම්බිරිස්සාවට නව වයිරස ප‍්‍රතිකාර ක‍්‍රමයක් සොයා ගන්න මේ විස්මිත රූපවලින් මග පාදාගත හැකි වේවි කියලයි.

ඕස්ටේ‍්‍රලියාවේ මෙල්බෝන් විශ්ව විද්‍යාලයේ මේ පිළිබඳව පර්යේෂණය කරන කණ්ඩායම ප‍්‍රතිශ්‍යාව සාදන වයිරස අතරින් සියයට පනහකට වග කියන මානව රයිනෝ වයිරසයේ ජිනෝමියක (genome of the human rhinovirus) පූර්ණ ආකෘතියක් සකස් කරන්න සමත් වෙලා තියෙනවා.

 
ඕස්ටේ‍්‍රලියාවේ මෙල්බෝන් විශ්ව විද්‍යාලයේ පර්යේෂකයෙක් සුපිරි පරිගණකයක් භාවිත කරමින් සෙම්ප‍්‍රතිශ්‍යා වයිරසයේ විශාලනය කළ ති‍්‍රමාන ආකෘතියක් සකසන්න සමත් වෙලා තියෙනවා. මේ රූපයේ දක්වෙන්නේ එහි ඇතුළත පෙනෙන සේ කපා විවෘත කර ඇති ආකාරයයි.
0

කොවුල්ස්ටාර් : නව කවිසරණිය

සුමින්ද කිත්සිරි ගුණරත්න නව පරපුරේ කවියෙකි. අමුතු ඇසකින් ලොව දෙස බලන්නට නිතරම උත්සාහ කරන ඔහු පසුගිය කාලයේ තරුණ පරපුරට බලපෑ මහත් ආන්දෝලනයක් ඇති කළ එක් සිද්ධියක් දෙස උපහාසයෙන් බලන්නට මේ නිර්මාණය යොදා ගනියි. ඔහු යෙදූ මැයෙන් ම එය ප‍්‍රකට වෙයි. සොබාදහමේ එන පුංචි සිදු වීමක් ඔහු සිය අදහස් පළ කරන්නට යොදා ගත් අපූරුව බලන්න. මෙවැනි නව නිර්මාණ ‘නව කවිසරණිය’ යටතේ ඉදිරියටත් පළ වනු ඇත.

0

හිග්ස්ගේ ‘දේව අංශුවෙන්’ පසු ඊළඟට කුමක්ද? විද්‍යාඥයෝ දක්ෂිණ ධ්රුවයේ අඩි 8000ක් පොළෝ ගැබ යට රැඳ වූ යෝධ දුරේක්ෂයක් යොදා ගෙන තවත් අබිරහස් අංශුවක් සොයති!

මේ අභිරහස් අංශු සොයා ගතහොත් එයින් ලෝකයේ සම්භවය, විශ්වය තැනුනු අයුරු කෙබඳුදැයි විසඳා ගත හැකි වේවි.

මේවා හසු කර ගත හැකි මෙගා අනාවරකයක් දැන් නිපදවා තියෙනවා. අයිස් කියුබ් (IceCube) යනුවෙන් නම් කර ඇති මෙගා අනාවරකය, දක්ෂිණ ධ්රුවයෙහි හිම තට්ටුව විද ඒ යට මීටර් 2820ක් (අඩි 8000ක්) ගැඹුරේ මෙය ඉදි කරන්නට වසර 10ක් පමණ ගත වුණා.

ලෝකයේ ලොකුම දුරේක්ෂය ලෙස විද්‍යාඥයන් සලකන, දක්ෂිණ ධ්රුවයේ පොළොව යට වළලා ඇති මේ අපූරු උපකරණය යොදා ගෙන සොයන්නේ ‘නියුට්රිනෝ’ (neutrinos) නම් ගුප්ත අංශු විශේෂයක්.

 
මේ ලෝකයේ විශාලතම නියුටි‍්‍රනෝ නිරීක්ෂණාගාරයෙහි ඇති ‘අයිස් කියුබ්’ නම් මෙගා අනාවරකය වෙත යන ‘සංඛ්‍යාංක ප‍්‍රකාශ මොඩියුලය’ (Digital Optical Module - DOM) මෙයයි. මෙය ඉදිකර ඇත්තේ ඇන්ටාක්ටික් තුන්ද්‍රා ප‍්‍රදේශය යට පොළොව යටයි. මෙය ඉදි කර ඇත්තේ දක්ෂිණ ධ්රුවයේ පිහිටි ඇමරිකානු අමුන්ඞ්සන්-ස්කොට් කඳවුර අසලයි.
7

වසර 50ක් ලොව පුරා හමුදාමය, සමාජමය හා මානුෂික මෙහෙයුම්වල යෙදුනු ලොක්හීඞ් ගුවන් යානා පවුල!

ලොක්හීඞ් සී-130 හර්කියුලිස් යානය ලෝකය පුරා බොහෝ හමුදාවල යුද හා ප‍්‍රවාහන කටයුතුවලට යොදා ගනු ලැබේ. ඇමෙරිකානු නිෂ්පාදනයක් වන මෙය විවිධ මාදිලි 40කින් පමණ නිපදවෙන අතර රටවල් 50ක පමණ සේවයට යොදවා ගෙන ඇත. මුල් ඇනවුම්කරු නොකඩවා වසර 50ක් සේවය සැලසූ සිව්වැනි යානය ලෙස මෙම ලොක්හීඞ් සී-130 හර්කියුලිස් යානය වාර්තාවක් තබා ඇත. මෙහි දී ඇනවුම්කරුවා වන්නේ ඇමෙරිකා එක්සත් ජනපද ගුවන් හමුදාවය. මේ වාර්තාව මුලින් ම පිහිටෙව්වේ 2001 දී බි‍්‍රතාන්‍යයේ ඉංග්ලිෂ් ඉලෙක්ටි‍්‍රක් කැන්බෙරා යානය විසිනි. 2005 දී බී-52 ස්ට‍්‍රැටෝෆෝට්‍ස් මේ තත්වය හිමි කර ගත් දෙවැනි යානය වන අතර 2006 දී ටියූ-95 ටුපොලොෆ් යානය තුන්වැනි වරට මෙම තත්වය හිමි කර ගත්තේය. මේ වාර්තාව හිමි කර ගත් ලොක්හීඞ් සමාගම නිපදවූ අලූත් ම යානය හැඳින්වෙන්නේ සී-130ජේ සුපර් හර්කියුලිස් කියාය.

6

සියවසක් පැරණි කතාවක්! පවුම් දහයේ අත්සන!

ජෝර්ජ් නියම මුදල් නාස්තිකාරයෙක් නොවීය. එහෙත් දොළොස් හැවිරිදි ඔහු ගෙදරින් පිට නැවතී සිටින්නට ගිය පළමු වැනි වතාව මෙය විය. ගෙදරදී නොයෙකුත් අන්දමේ සැපවිහරණයන්ට පුරුදුව සිටි ඔහුට වියදම් සීමා කිරීම පහසු වැඩක් නොවීය. ඒ හැරත් නාවික හමුදාවේ නිලධාරීන් පුහුණු කරන ආයතනයෙහි සිටියේ ධනවත් කුලීනයන්ගේ දරුවෝය. ඔවුන්ගේ වියහියදම් ඒ අනුව විය.

ජෝර්ජ්ගේ මිත්තනිය අතිශයින් ධනවත් කාන්තාවක් වූ නමුත් ඈ සකසුරුවම පුරුදු කළ තැනැත්තියකි. ඕ වියදම්කාර කම පි‍්‍රය නොකළාය. ස්පිට් හෙඞ් ආයතනයෙහි සිටි අනෙක් ශිෂ්‍යයන් මෙන් ජෝර්ජ් ද මාස්පතා සුළු වියදම් සඳහා සෑහෙන පමණ මුදලක් නොකඩවා ලැබුවේය. අනෙක් ශිෂ්‍යයන් මෙන් ජෝර්ජ් ද එසේ ලද පවුම් පහ ටික දවසක දී වියදම් කර ගෙන මාසයේ ඉතිරි කාලය සුළු මුදලක් අතමාරුවට ගෙන හෝ නිකම්ම හෝ ගත කළේය. වරක් ඔහුට වැඩි මුදලක් තදින්ම උවමනා වී ඊළඟ මාසයේ මුදලින් අඩු කර ගැනීමට කියා මිත්තනියගෙන් මුදල් ඉල්ලූවේය.

4

ඔබට කෝපි කෝප්පයක් සාදා දෙන්නත් පුළුවන් කාරෙකක්!!

මෝටර් රථයකින් දිගු ගමනක් යන විට ඔබට විඩාව දැනුනොත් අතරමග නතර කරලා කෝපි එකක් බොන්න හිතුනොත් ඒ සඳහා හොඳ කඩයක් හොය හොයා යන්න අවශ්‍ය නෑ. ඔබට උණු උණු කෝපි කොප්පයක් හදල දෙන්න පුළුවන් කාරෙකක් ළඟදීම වෙළෙඳපොළට එනවා.

ඔබට තියෙන්නෙ දෙපා දිග ඇරලා සුව පහසුව ඉඳගෙන කෝපි කෝප්පයකට ඇනවුම් කරන එකයි. ඔබ පදවන්නේ නව ෆියට් 500එල් කාරෙකක් නම් ටක් ගාලා කෝපි එකක් වක්කරලා දේවි.

 
අලූත් ම ෆියට් 500එල් රථය ඔබට අවශ්‍ය විට කෝපි හදා දේවි.
3

සෙනසුරුගේ රහස් එළිවේ! ‘කැසිනි’ එවූ මෙතෙක් නුදුටු විස්මිත දර්ශන පෙළක්!

ඇමරිකාවේ නාසා ආයතනය විසින් සෙනසුරු ග‍්‍රහයා වෙත යවන ලද කැසිනි අභ්‍යවකාශ යානය සෙනසුරු ග‍්‍රහයාගේ චිත්තාකර්ෂණීය රූප රැසක් පසුගියදා පොළොවට එවා තියෙනවා.

සෞරග‍්‍රහ මණ්ඩලයේ දෙවන විශාලතම ග‍්‍රහයා වන සෙනසුරුගේ වඩාත් ප‍්‍රසිද්ධ ලක්ෂණය වූ අයිස් හා දූවිලිවලින් සැදුණු එහි යෝධ වළලූවල මෙතෙක් නුදුටු විස්මිත දර්ශන පෙළක් ඒ අනුව ඔබට දැක ගන්න පුළුවන්.

කැසිනිගේ අලූත් ම පින්තූර මෙතෙක් ලද පැහැදිලිම ඒවා වන අතර ඒවායින් සෙනසුරුගේ යෝධ වළලූ අතරින් යන පුංචි චන්ද්‍රයන් දැක ගැනීමට විද්‍යාඥයන්ට අවස්ථාව ලැබුණා. ඒ චන්ද්‍රයන් වළලූවල හිම කපා ගෙන රිංගා යනු දැක ගත හැකිවුණා.

 
කැසිනි නව කක්ෂයකට යමින් මෙතෙක් නුදුටු ආකාරයේ දර්ශන රැසක් අපට එවා තියෙනවා. සෙනසුරුගේ වළලූ, රී (Rhea), ටෙතිස් (Tethys), පැන්ඩෝරා (Pandora) යන චන්ද්‍රයන් මෙහි දිස් වෙනවා.
5

නවතම විදුලි කාරය! ජීව වායුව යොදා බැටරිය ආරෝපණය! එකවර සැතැපුම් 500ක්!

ජීව වායුව යොදා බැටරිය ආරෝපණ කළ හැකියි. එක බැටරියක් වෙනුවට බැටරි හයක්! වේගය පැයට හැතැප්ම 75ක් (පැයට කිලෝ 120ක්) උපරිම ව ධාවනය කළ හැකියි!

හරිත ලෝකයකට මග පාදන දෙයක් වුනත් විදුලි කාරය ජනපි‍්‍රය වීමට එක් ප‍්‍රධාන බාධාවක් තිබුණා. ඒ පෙට්රල් කාරයට මෙන් එක වර වැඩි දුරක් ධාවනය කරන්නට විදුලි කාරයට නොහැකි වීමයි.

මේ තත්වය වෙනස් කළ හැකි විදුලි කාරයක් දැන් තනා තියෙනවා. එයට එකවර සැතැපුම් 500ක් (කිලෝ මීටර් 800ක්) දුර යන්න පුළුවන්. ඒ ගමන අතරතුර බැටරි ආරෝපණය කරන්න අවශ්‍ය වෙන්නේ නැහැ.

මේ කාරය ඒ අතින් දැනට ක්ෂේත‍්‍රයේ ඉදිරියෙන් ම ඇති කාර්වලටත් වඩා ඉදිරියෙන් ඉන්නවා. එයිනුත් වඩාත් කැපී පෙනෙන බැටරි හා ගැසොලින් භාවිත කරන චවලට් වොල්ට් කාරයට වරක් බැටරි චාජ් කළ පසු එකවර සැ. 375ක්(කි.මි. 600ක්) යා හැකියි. මේ නව රියට එකවර කි.මී. 800ක් දුර යන්න පුළුවන්.

 
වැඩි දුරක් යා හැකියි: ක්‍යුබීක් විදුලි කාරයට එකවර සැ. 500ක් යන්න පුළුවන්.
2

මේ ‘මොනා ලිසා’ගේ ඇටසැකිල්ලද? ලෝක ප‍්‍රකට චිත‍්‍රයේ සැඟවුණු රහස් සොයා මෙහෙයුමක්!

ඉතාලියේ ෆ්ලොරන්ස් නගරයේ කන්‍යාරාමයක කළ කැණීම්වලින් මතු වූ ඇටසැකිල්ල ඩා වින්චිට මොනා ලිසා අඳින්නට ආභාසය සැපයූ සේද වෙළෙන්දාගේ බිරියගේ ද? මේ හෙළිදරවුව මතු වුණේ එම බිමෙන්ම වසරකට පසු ලොඩ ගත් හිස් කබලක් නිසයි. මේ කටයුත්තේ නියැළි පුරාවිද්‍යා විශ්ලේෂක කණ්ඩායම විශ්වාස කරන්නේ එය ඩා වින්චිගේ රූපය අඳින්නට ආභාසය ලබා ගත් ලිසා ගෙරාර්ඩිනි (Lisa Gherardini) ගේ කියලයි.

ඒ පුරාවිද්‍යාඥයන් ප‍්‍රබලව විශ්වාස කරනවා, ඔවුන් මේ ගොඩගෙන ඇත්තේ ඒ ලෝක ප‍්‍රකට සිත්තම, මොනා ලිසාගේ, පසුබිම් රහස හෙළි කරන සාක්ෂියක් කියලා.

 
පුරාවිද්‍යාඥයන් සොයා ගෙන ඇතැයි කියන ඩා වින්චි මොනා ලිසාට ගුරු කර ගත් කාන්තාවගේ ඇටසැකිල්ල හමු වූ තැන.

මින් පෙර කිසිදා නුදුටු දසුනක් දැක ගන්න! කිසිදාක කැමරාවට නොනැඟූ මොංගෝලියානු හිම දිවියන්ගේ දුර්ලභ රූප පෙළක්!

හිම දිවියන් ලැගුම් ගන්නා තැන් හා පැටවුන් කැමරාවට නැඟු පළමු වතාවයි, මේ. මොවුන් හමු වුණේ මොංගෝලියාවේ ටොස් කඳුකරයේදියි. මේ වන හිම දිවි මව හා පැටවුන් ඇතුළත් වීඩියෝ දර්ශන කැමරාවට නගා ඇත්තේ පැන්තේරා බිළාල සංරක්ෂණ ව්‍යාපෘතියේ විද්‍යාඥයන් පිරිස හා හිම දිවි පදනමට අයත් කීපදෙනකු විසිනුයි.

මේ හිම දිවියන් වනාන්තරය තුළත් සැඟවී ජීවත්වන නිසාත් ඔවුන් ස්වභාවයෙන් ම කුලෑටි සතුන් වන නිසාත්, නිතර ම පලා යාමට බලන නිසාත් ඔවුන් කැමරාවට නැඟී ඉතාමත් අසීරු දෙයක්. ඔවුන් ලැගුම් ගන්නා තැන් සොයා ගැනීමත් ලේසිපාසු දෙයක් නෙවෙයි.

පැන්තේරා හිම දිවියන් සොයා වනයේ සැරිසරණ විද්‍යාඥ කණ්ඩායමේ ක්ෂේත‍්‍ර විද්‍යාඥයෙකු වූ ඕජාන් ජොන්සන් ඔවුන්ගේ ලෙනකදී මේ රූප පෙළ කැමරාවට නැඟුවේ ඔවුන්ට නොදැනෙන තරම් දුරක සිටයි. කැමරාව දිග රිටක ගැට ගහලා තමයි, පාවිච්චි කළේ. පැටවුන් ඉන්නා ලෙනෙහි මුව ගල්වලින් අඩක් ආවරණය කළේත් මේ විද්‍යාඥ කණ්ඩායමයි.

 
වනයේ දී හිම දිවි පැටවුන් අතට ගත් දුර්ලභ අවස්ථාවක්. මොංගෝලියාවේ සතුන් අධ්‍යයනය කළ යුත්තේ ඔවුන්ට බාධා නොවන පරිදි ඔවුන්ගේ පරිසරය තුළ සිටියදීමයි.

ඇසිරියාවෙන් මතුවූ දක්ෂ ආක‍්‍රමණිකයෝ : ඇසිරියානු ශිෂ්ටාචාරය

යුප‍්‍රටීස් හා ටයිග‍්‍රීස් ගංගා නිම්න ආශි‍්‍රතව බිහිවූ මෙසපොටේමියා ශිෂ්ටාචාරය ගැන කරුණු ඉදිරිපත් කළා. මෙසපොටේමියාවේ ප‍්‍රධාන වශයෙන් මහා ශිෂ්ටාචාර තුනක් බිහිවී තිබුණු බව අපි විස්තර කීවා. ඒවා තමයි සුමර්, ඇසිරියානු සහ බැබිලෝනියානු ශිෂ්ටාචාර. ඒ අතුරින් සුමර් ශිෂ්ටාචාරය ගැනත් සුමේරියානුවන් ගැනත් විස්තර අපි ඔයාලා වෙනුවෙන් ඉදිරිපත් කළා. අද අපි කියන්න සූදානම් වන්නේ ඇසිරියානු ශිෂ්ටාචාරය ගැනයි.

ඇසිරියානු අධිරාජ්‍යය බිහිවුණේ කි.පූ. දෙවැනි සහ පළමුවැනි සියවසේදී ටයිග‍්‍රීස් නදියේ ඉහළ (වත්මන් ඉරාකයට අයත්) කොටසේයි. ඒ කියන්නේ උතුරු මෙසපොටේමියාවේ. මෙම අධිරාජ්‍යයට ඇසිරියාව කියා නම ලැබුණේ එහි ප‍්‍රථම අගනුවර වූ ‘අශුර්’ නිසයි. උතුරින් ආමේනියාවටත් දකුණින් බැබිලෝනියාවටත් නැගෙනහිරින් සර්ගෝස් කඳුවැටියටත් බටහිරින් සිරියානු කාන්තාරයෙනුත් වටවෙලයි ඇසිරියාව පිහිටියේ. ටයිග‍්‍රීස් ගංගාවෙන් සහ එහි අතු ගංගාවලින් පෝෂණය වූ මෙම බිම් තීරු ගොවිතැනට සරු බිමක් වුණා.

එදත් එහෙමයි, අදත් එහෙමද? මනුෂ්‍ය ජීවිතයක හැටි!

පහත පළ වෙන්නේ මීට වසර 60කට පෙර ‘පාඨකයා’ නම් සඟරාවේ පළ වූ ලිපියකි. අද ජීවතුන් අතර නැති ඇස් පී. පෙරේරා මහතා එදා ‘පාඨකයා’ තුළින් අලූත් අදහස් දෙන්නට නිතරම උත්සාහ කළේය. එපමණක් නොව ‘පාඨකයා’ පාඨකයන්ට අලූතින් හිතන්න ද සැලැස්සුවේය. මේ එදා ඔහු මිනිස් ජීවිතය දුටු හැටියි. මෙහි බස ඔහුගේ ය. අපි ඒ අයුරින් ම පළ කරමු.

5

විස්මය දනවන ඇස්! ඔබේ ඇස් හඳුනා ගන්න!

අපේ ඇස් සෙලවෙන විට ඒවා සම්පූර්ණයෙන් ම අන්ධය. එහෙත් යම් ද්‍රව්‍යයකට ඇස් තුඩු දුන් පසු එම ද්‍රව්‍යය සෙලවෙන විට ඇස් ද ඒ සමග ම සෙලවෙන කල අන්ධ කමක් නැත. මෙහි ඇත්ත නැත්ත අපට පහසුවෙන් අත්හදා බැලිය හැකිය.

කන්නාඩියක් ඉදිරියේ සිට ඔබේ එක් ඇසක් දෙස බලන්න. පළමුව ඒ ඇසේ දකුණු කෙළවර දෙස බලන්න. ඊ ළඟට ඒ ඇසේ ම වම් කෙළවර දෙස බලන්න. ඔබට ඇස ගමන් කරනවා පෙනුනේ නැත. එයට හේතුව ඇස සෙලවෙන්නට පටන් ගත් මොහොතේ එය අන්ධ වීමය. මේ අන්ධ මොහොත අපට නො දැනේ. එයට හේතුව ඇසට අන්තිමට පෙනුන රූපය අන්ධ වූ ස්වල්ප වේලාව තුළ මොළයේ රදා පැවතීම ය.

6

ලෝකයේ උස ම දියඇල්ලේ නම වෙනස් වේ ද? ලෝක උරුමයක් තනි මතයට වෙනස් වේ ද?

ඔයාලා දන්නවාද ලෝකයේ උස ම තැනක සිට ඇද හැලෙන දිය ඇල්ල මොකක්ද කියලා? උස ම දිය ඇල්ලේ නම මොකක් ද? කොහෙද තියෙන්නේ? පිළිතුර ‘ඒන්ජල්ස්’ දියඇල්ලයි. පිහිටා තියෙන්නේ වෙනෙසුවේලා කියන රටේ. ඒත් වෙනෙසුවේලානු ජනාධිපති හියුගෝ චාවේස් ඒ දියඇල්ලේ නම වෙනස් කරන්න තීරණය කරලා. ඒ අනුව මේ දියඇල්ල හඳුන්වන්න යන්නේ ‘කෙරෙපෙකුපායි වීනා’ දිය ඇල්ල කියලයි. වෙනෙසුවේලාවේ පැරැන්නන් දියඇල්ල හැඳින්වූ නම නැවත දමන්නයි එතුමාගේ වෑයම වන්නේ.

හඳ ගමන සිහි කරන්න! හඳට යන්න එන්න! නාසා ආයතනය ඔබටත් සංචාරයක් සුදානම් කරලා!

මීට අවුරුදු 43කට ඉස්සර, අද වගේ දවසක, 1969 ජූලි මාසයේ 16 වැනිදා, නීල් ආම්ස්ට්‍රෝං ඇතුළු පිරිස ඇපලෝ 11 යානයෙන් හඳ බලා පිටත් වුණා. ඔහු හඳ මත පා තැබූ ප‍්‍රථම මිනිසා වුණේ ජූලි 21 වැනිදායි. මේ සතියේ ඔබටත් හඳේ සංචාරයක් නාසා ආයතනය විසින් සූදැනම් කර තියෙනවා.

මේ වගේ ගමනක් හැබැහින් යන්න නම් ඔබ අතිශයෙන් ම ධනවත් අයෙක් වෙන්න ඕනෑ. ඒ නිසා මේ සංචාරය ඉතාමත් දුර්ලභ එකක් ලෙසයි සැලකිය හැක්කේ. හඳේ නොපෙනෙන පැත්තටත් ඔබව ගෙනියනවා.

 
මේ හඳ කිසිදාක නුදුටු ලෙසට ඔබට මේ නාසා ආයතනයේ වීඩියෝවෙන් දැක ගත හැකි වේවි.
0

මරණයේ දොර අසලට ම ආ සත්තු - සත්ව ලෝකයෙන්

අප දන්නා පරිදි 20 වන සියවස තුළ දී කිසි ම ප‍්‍රිමාටේසයකු හෙවත් අග්රේශයකු මේ මිහිපිටින් තුරන් වී වඳ වී ගියේ නැත. ඒක ඇත්තට ම අපූරු වාර්තාවක්. හේතුව අද ලෝකයේ පවතින තත්වය අනුව දිනකට සත්ත්ව විශේෂ 100 ක් මෙලොවින් තුරන් වී යන බව සත්ත්ව විද්‍යාඥයන් පෙන්වා දෙන නිසයි. මේ සත්ත්ව ගෝත‍්‍ර අතරින් මිනිසා ඇතුළත් වන පි‍්‍රමාටේසයන්ට ද අනාගතයේ දී මෙවැනි අවාසනාවන්ත කාලයක් උදාවනු නොඅනුමානයි. දිනෙන් දින වැඩි වන මිනිස් ප‍්‍රජාවගේ වර්ධනය හමුවේ අපේ කිට්ටු ම ඥාතීන් ලෙස සැලකිය හැකි වඳුරන් මෙන් ම නැගෙනහිර අප‍්‍රිකාවේ මීදුමින් වැසුණු ඝන වනාන්තරවල ජීවත්වන ගෝරිල්ලන්ගේ සිට සුමාත‍්‍රාවේ බුද්ධිමතා වන ඔරන් ඌටන් ලා දක්වා වානරයන් ඔවුන්ගේ නිජබිම් අහිමි වීමේ හේතුවෙන් වඳ වී යාමේ ආසන්නයට ම, මරණයේ දොරටුව අසලට ම, පැමිණ සිටිනවා.

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...
Back to Top